Thanh Hóa xây dựng vùng sản xuất sắn ổn định, bền vững

TMO - Tỉnh Thanh Hóa sẽ xây dựng vùng sản xuất sắn ổn định, bền vững, gắn với ứng dụng giống mới, kỹ thuật tiên tiến nhằm nâng cao năng suất, chất lượng và hiệu quả kinh tế; mở rộng liên kết chuỗi giá trị và tăng tỷ lệ chế biến để nâng cao giá trị gia tăng, thu nhập cho nông dân.

Thực hiện chỉ đạo của Bộ Nông nghiệp và Môi trường về triển khai Đề án “Phát triển bền vững ngành hàng sắn đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050’’, tỉnh Thanh Hóa sẽ xây dựng vùng sản xuất sắn ổn định, bền vững, gắn với ứng dụng giống mới, kỹ thuật tiên tiến nhằm nâng cao năng suất, chất lượng và hiệu quả kinh tế; mở rộng liên kết chuỗi giá trị và tăng tỷ lệ chế biến để nâng cao giá trị gia tăng và thu nhập cho nông dân.

Đồng thời phát triển công nghiệp chế biến hiện đại, thân thiện với môi trường, đáp ứng nhu cầu thị trường trong nước và xuất khẩu. Qua đó hình thành ngành hàng sắn có sức cạnh tranh cao, thích ứng biến đổi khí hậu và đóng góp tích cực vào phát triển kinh tế nông nghiệp của tỉnh.

Địa phương này đặt mục tiêu đến năm 2030, diện tích trồng sắn của tỉnh ổn định khoảng 13.000ha, tập trung chủ yếu tại các xã miền núi và trung du. Năng suất bình quân đạt trên 20 tấn/ha, sản lượng đạt trên 260 nghìn tấn củ tươi/năm, trong đó sản lượng sắn tươi dùng để chế biến một số sản phẩm (tinh bột, mỳ chính, mạch nha...) chiếm khoảng 80%.

Trên 50% diện tích trồng sắn sử dụng giống đạt tiêu chuẩn chất lượng, có năng suất, chất lượng cao, chống chịu sâu bệnh tốt, phù hợp với điều kiện sinh thái của tỉnh, áp dụng quy trình canh tác bền vững. Giá trị sản phẩm chế biến sâu (tinh bột biến tính, ethanol, thức ăn chăn nuôi...) chiếm ít nhất 15 - 20% tổng giá trị ngành hàng sắn. Kim ngạch xuất khẩu sắn và các sản phẩm từ sắn đạt 800 - 900 tỷ đồng.

Tầm nhìn đến năm 2050, xây dựng ngành hàng sắn của tỉnh Thanh Hóa trở thành ngành sản xuất hàng hóa lớn, hiệu quả và bền vững, gắn kết chặt chẽ với công nghiệp chế biến, năng lượng sinh học và kinh tế tuần hoàn. Trong đó 70 - 80% diện tích trồng sắn áp dụng quy trình canh tác bền vững, sản lượng sắn tươi dùng để chế biến sâu một số sản phẩm (tinh bột, mì chính, mạch nha...) chiếm trên 90%, đảm bảo thu nhập của người trồng sắn tăng tối thiểu 1,5 - 2 lần so với hiện nay.

Để triển khai hiệu quả các mục tiêu đề ra, tỉnh sẽ tổ chức lại sản xuất sắn theo vùng chuyên canh, bố trí tập trung tại các xã có điều kiện sinh thái phù hợp; khuyến khích chuyển đổi diện tích đất trồng kém hiệu quả sang trồng sắn theo hướng hàng hóa. Quy hoạch, củng cố và phát triển các vùng nguyên liệu ổn định gắn với từng cơ sở chế biến tinh bột sắn, diện tích sắn toàn tỉnh đến năm 2030 ổn định 13.000 ha, sản lượng trên 260 nghìn tấn củ tươi; bảo đảm quy mô vùng nguyên liệu cho mỗi nhà máy đạt 2.000 - 3.000 ha, tạo mối liên kết chặt chẽ giữa doanh nghiệp chế biến với hợp tác xã và nông dân.

Tỉnh Thanh Hóa sẽ tổ chức lại sản xuất sắn theo vùng chuyên canh, bố trí tập trung tại các xã có điều kiện sinh thái phù hợp. 

Khu vực trung du và miền núi thấp diện tích 8.000 ha, năng suất trung bình 22,4 tấn/ha, sản lượng củ tươi đạt trên 180 nghìn tấn. Tập trung tại các xã: Như Xuân, Hóa Quỳ, Thượng Ninh, Xuân Bình, Thanh Phong, Thanh Quân, Luận Thành, Tân Thành, Thường Xuân, Quý Lương, Thiết Ống, Điền Quang, Thọ Bình, Nguyệt Ấn, Kiên Thọ, Minh Sơn, Sao Vàng. Khu vực miền núi cao diện tích 5.000 ha, năng suất trung bình 16,2 3 tấn/ha, sản lượng củ tươi đạt trên 80 nghìn tấn. Tập trung tại các xã: Mường Lý, Trung Lý, Pù Nhi, Nhi Sơn, Quang Chiểu, Mường Lát, Tam Chung, Mường Chanh, Trung Thành, Trung Sơn, Hiền Kiệt.

Đến năm 2030, tiếp tục ổn định 04 nhà máy và 02 cơ sở chế biến tinh bột sắn trên địa bàn tỉnh, với công suất chế biến 300 nghìn tấn củ tươi/năm. Đồng thời khuyến khích phát triển các doanh nghiệp chế biến bánh kẹo, đường nha, mỳ ăn liền, thức ăn chăn nuôi,...sử dụng sắn và tinh bột sắn làm nguyên liệu. Ưu tiên sử dụng công nghệ mới, công nghệ tiên tiến trong chế biến sắn để nâng cao chất lượng, sử dụng tối đa sản phẩm phụ, bảo vệ môi trường; gia tăng giá trị và sức cạnh tranh của sản phẩm sắn Thanh Hóa.

Tỉnh tiếp tục tăng cường công tác thông tin tuyên truyền đến các cấp, các ngành, các doanh nghiệp và người dân nhằm thay đổi nhận thức, chuyển từ sản xuất nhỏ lẻ sang sản xuất hàng hóa tập trung, nâng cao giá trị gia tăng và phát triển bền vững; tổ chức sản xuất gắn với nhu cầu thị trường; đồng thời nâng cao trình độ ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật của người dân và năng lực quản lý, điều hành, tổ chức sản xuất cho các doanh nghiệp, hợp tác xã liên kết.

Vận động, hướng dẫn, khuyến cáo người dân áp dụng các phương thức canh tác mới, hiệu quả đã được thực tiễn khẳng định để bảo vệ đất đai, chống xói mòn; chú trọng đầu tư thâm canh, phòng trừ sâu bệnh trên cây sắn; thực hiện đồng bộ các biện pháp kỹ thuật thâm canh sắn bền vững; đẩy nhanh việc thay thế các giống sắn địa phương đã bị thoái hóa, nhiễm bệnh bằng những giống sắn mới có năng suất, hàm lượng tinh bột cao, có khả năng chống chịu sâu bệnh, đặc biệt là bệnh khảm lá virus hại sắn, thối củ,...

Trên cơ sở diện tích đất đã được quy hoạch phát triển vùng nguyên liệu, UBND các xã chỉ đạo, khuyến khích, tổ chức cho các công ty, nhà máy chế biến tinh bột sắn trên địa bàn tỉnh ký kết hợp đồng liên kết sản xuất với nông dân, Hợp tác xã, tổ hợp tác xã trồng sắn để ổn định sản xuất, sử dụng hợp lý quỹ đất, đầu tư ứng dụng các biện pháp khoa học kỹ thuật vào sản xuất để nâng cao năng suất, sản lượng, chất lượng và hiệu quả kinh tế. Phát triển các sản phẩm từ sắn phải gắn với thị trường tiêu thụ, đảm bảo nâng cao tính cạnh tranh và giá trị gia tăng.

Chế biến đi vào chiều sâu, áp dụng công nghệ tiên tiến, tạo ra thương hiệu đặc trưng cho từng sản phẩm và đa dạng hóa các sản phẩm, sử dụng tối đa các sản phẩm phụ trong quá trình sản xuất, chế biến sắn nhằm tạo ra giá trị kinh tế cao, góp phần giải quyết việc làm, xóa đói giảm nghèo, nâng cao đời sống dân cư khu vực nông thôn, nâng cao giá trị kim ngạch xuất khẩu và bảo vệ môi trường.../.

Bùi Minh