Lào Cai: Khai thác lợi thế, đưa quế thành cây trồng chủ lực

TMO - Nhờ chú trọng quy hoạch vùng nguyên liệu và liên kết tiêu thụ, xã Phong Hải (tỉnh Lào Cai) đang biến cây quế thành cây trồng chủ lực, góp phần nâng cao thu nhập và cải thiện đời sống nông dân, từng bước nâng tầm giá trị kinh tế của loại cây này.

Phong Hải là một xã miền núi thuộc tỉnh Lào Cai. Thời gian qua, địa phương đang khai thác tối đa lợi thế về điều kiện tự nhiên để phát triển cây quế thành cây trồng chủ lực. Với thổ nhưỡng màu mỡ, khí hậu thích hợp, quế không chỉ cho sản lượng cao mà còn có chất lượng tinh dầu, vỏ, gỗ tốt, được thị trường ưa chuộng.

Chính quyền địa phương đã chú trọng quy hoạch vùng trồng, hỗ trợ giống, kỹ thuật và vận động người dân mở rộng diện tích canh tác. Song song với đó, việc kết nối doanh nghiệp chế biến, tiêu thụ sản phẩm quế cũng được thúc đẩy, nhằm tạo đầu ra ổn định và nâng cao giá trị kinh tế.

Từ cây quế, nhiều hộ gia đình ở Phong Hải đã có nguồn thu nhập ổn định, từng bước thoát nghèo, vươn lên khá giả. Quế đang dần trở thành cây trồng mũi nhọn, mở ra hướng phát triển bền vững cho kinh tế nông thôn. Xã Phong Hải được thành lập trên cơ sở sáp nhập xã Bản Cầm và thị trấn Nông trường Phong Hải cũ. Xã có hơn 3.600 ha rừng sản xuất, riêng diện tích trồng quế khoảng 1.800 ha, bình quân thu nhập từ kinh tế rừng đạt khoảng 50 triệu đồng/ha.

Phong trào trồng và chăm sóc quế phát triển mạnh ở nhiều thôn bản. Không chỉ mang lại thu nhập ổn định, cây quế còn trở thành hướng đi bền vững, phù hợp với điều kiện thổ nhưỡng và tập quán canh tác của đồng bào địa phương. Nhiều tổ chức kinh tế tập thể ở Phong Hải cũng đang chú trọng phát triển và nâng tầm giá trị sản phẩm quế.

Các thành viên và hộ dân tham gia HTX đều cam kết áp dụng quy trình canh tác “5 không”: không thuốc trừ sâu, không phân bón hóa học, không thuốc diệt cỏ, không chất kích thích sinh trưởng, không giống không rõ nguồn gốc;

Đồng thời sử dụng phân hữu cơ và chế phẩm sinh học trong chăm sóc, phòng trừ sâu bệnh. Quy trình thu hoạch, sơ chế cũng được thực hiện nghiêm ngặt để bảo đảm chất lượng sản phẩm. Cây quế không chỉ là sinh kế, mà còn đang từng bước khẳng định vị thế khi được tổ chức sản xuất theo chuỗi liên kết.

Với những kết quả mà cây quế mang lại, Đảng bộ và chính quyền xã Phong Hải xác định rõ định hướng phát triển kinh tế gắn với rừng, đặc biệt là cây quế. Sau Đại hội Đảng bộ xã lần thứ Nhất, nhiệm kỳ 2020 - 2025, một trong những nhiệm vụ trọng tâm là nâng cao thu nhập cho người dân từ kinh tế đồi rừng, trong đó quế là cây chủ lực. Địa phương tập trung nâng cao giá trị cây quế bằng nhiều giải pháp: chú trọng kỹ thuật trồng, chăm sóc và thu hoạch đúng quy trình để bảo đảm chất lượng; thúc đẩy liên kết, thành lập hợp tác xã chế biến, tạo giá trị gia tăng;

Cây quế trở thành cây trồng chủ lực, mang lại giá trị kinh tế cao cho người dân xã Phong Hải. (Ảnh: VL). 

Bên cạnh đó, phối hợp với doanh nghiệp xây dựng chuỗi sản xuất, chế biến, tiêu thụ khép kín, hướng tới xuất khẩu. Thực tế cho thấy, bên cạnh hiệu quả từ bán nguyên liệu thô, giá trị cây quế còn có thể nhân lên nhiều lần khi gắn với chế biến.

Hiện nay, một số sản phẩm như tinh dầu quế, bột quế, quế thanh, quế ống… đã được nhiều doanh nghiệp quan tâm. Điều này mở ra triển vọng lớn để Phong Hải phát triển ngành hàng quế theo hướng hàng hóa tập trung, chất lượng cao, gắn với nhu cầu thị trường. Phong Hải cũng đang từng bước xây dựng thương hiệu quế gắn với tiêu chuẩn an toàn, hữu cơ.

Một số hộ dân và HTX đã chú trọng áp dụng quy trình sản xuất sạch, hạn chế sử dụng hóa chất, bảo đảm hương vị và chất lượng sản phẩm. Cùng với đó, địa phương phối hợp với các ngành chức năng triển khai đăng ký nhãn hiệu, xúc tiến thương mại, quảng bá hình ảnh quế Phong Hải trên các kênh truyền thông và hội chợ.

Tuy nhiên, để phát triển cây quế một cách toàn diện, còn nhiều vấn đề cần được quan tâm. Hiện, phần lớn sản phẩm vẫn tiêu thụ ở dạng thô, giá trị chưa cao; liên kết sản xuất tuy đã hình thành nhưng chưa nhiều, chưa có nhiều doanh nghiệp lớn đầu tư chế biến sâu. Bên cạnh đó, yêu cầu của thị trường xuất khẩu ngày càng khắt khe, đòi hỏi sản phẩm phải có nguồn gốc rõ ràng, quy trình sản xuất an toàn, đạt các chứng nhận quốc tế.

Trước những yêu cầu này, Phong Hải xác định sẽ đẩy mạnh tái cơ cấu sản xuất, gắn trồng quế với chứng nhận hữu cơ, áp dụng công nghệ chế biến hiện đại, nâng cao năng lực cạnh tranh. Chính quyền xã phối hợp với ngành nông nghiệp, các cơ quan chuyên môn tiếp tục tập huấn kỹ thuật cho người dân, đồng thời hỗ trợ kết nối thị trường, tìm kiếm doanh nghiệp đồng hành.

Việc đưa cây quế thành cây trồng chủ lực ở xã Phong Hải hoàn toàn phù hợp với xu thế phát triển nông nghiệp hàng hóa và khai thác tiềm năng địa phương. Không chỉ dừng ở giá trị kinh tế, cây quế còn góp phần bảo vệ môi trường, phủ xanh đất trống, gắn kết phát triển sản xuất với bảo tồn sinh thái.

Với hướng đi này, Phong Hải đang mở ra triển vọng xây dựng thương hiệu quế đặc sản, khẳng định chỗ đứng trên thị trường trong nước và quốc tế. Đây sẽ là nền tảng quan trọng để địa phương phát triển nông nghiệp, xoá đói giảm nghèo, đồng thời tạo sinh kế lâu dài, ổn định cho người dân, đặc biệt là vùng dân tộc thiểu số.

Lan Hương