Đắk Lắk: Kiểm soát chặt chẽ hoạt động thu mua, xuất khẩu sầu riêng

TMO - Nông dân tỉnh Đắk Lắk đang vào đầu vụ thu hoạch sầu riêng. Để đảm bảo cho vụ thu hoạch sầu riêng đạt hiệu quả cao, ngành chức năng, chính quyền các địa phương đang triển khai nhiều giải pháp giúp người dân và doanh nghiệp yên tâm sản xuất, kinh doanh.  

Đắk Lắk hiện có khoảng 40.000 ha sầu riêng, trong đó diện tích cho thu hoạch khoảng 26.600 ha, sản lượng dự kiến 392.000 tấn (tăng 30.000 tấn so với năm 2024). Năm 2025 là vụ thu hoạch có ý nghĩa quan trọng trong bối cảnh sầu riêng tiếp tục giữ vị thế ngành hàng nông sản xuất khẩu chủ lực sau khi Việt Nam ký Nghị định thư với Trung Quốc về xuất khẩu sầu riêng tươi (năm 2022) và đông lạnh (năm 2024).

Tuy nhiên, trong quá trình xuất khẩu vẫn xuất hiện tình trạng một số lô hàng bị cảnh báo do vi phạm quy định về kiểm dịch thực vật (rệp sáp) và an toàn thực phẩm (dư lượng Cadimi, chất vàng O). 

Trước tình hình trên, UBND tỉnh yêu cầu, để giữ vững uy tín và thương hiệu, việc tuân thủ nghiêm các quy trình sản xuất, thu hoạch, sơ chế, đóng gói là yêu cầu bắt buộc. Theo đó, Chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu Chủ tịch UBND các xã, phường phải kiểm soát chặt diện tích trồng mới, ngăn tình trạng tăng “nóng” phá vỡ cân đối cây trồng; quản lý mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói; ngăn chặn thu hoạch sầu riêng non, bảo đảm độ chín theo quy chuẩn (125 – 135 ngày đối với giống Dona; 110 – 120 ngày đối với giống Ri6). Các trường hợp vi phạm sẽ bị xử lý nghiêm.

Sở Nông nghiệp và Môi trường được giao đẩy mạnh chuyển giao công nghệ, ứng dụng số trong sản xuất, chế biến, truy xuất nguồn gốc; tăng cường giám sát an toàn thực phẩm, xử lý sau thu hoạch, bảo quản lạnh, chế biến sâu để nâng cao chất lượng và giá trị gia tăng. Sở Công Thương chịu trách nhiệm phối hợp kiểm tra hoạt động thu mua, ngăn chặn tình trạng ép giá, đồng thời đẩy mạnh xúc tiến thương mại, kết nối tiêu thụ qua hệ thống bán lẻ và thương mại điện tử.

Đắk Lắk sẽ quản lý chặt chẽ hoạt động thu mua và tiêu thụ sầu riêng. 

UBND tỉnh cũng yêu cầu Công an tỉnh tăng cường kiểm tra, xử lý gian lận mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói và bảo đảm an ninh chuỗi cung ứng. Ngân hàng Nhà nước Khu vực 11 được giao chỉ đạo các tổ chức tín dụng ưu tiên nguồn vốn cho sản xuất, chế biến, xuất khẩu sầu riêng.

Đối với các vùng trồng, cơ sở đóng gói và doanh nghiệp xuất khẩu, Chỉ thị yêu cầu tuyệt đối tuân thủ quy trình kỹ thuật, kiểm dịch thực vật, an toàn thực phẩm; không sử dụng chất Vàng O; chỉ xuất khẩu khi kiểm soát 100% sản phẩm từ khâu vùng trồng đến đóng gói để tránh bị cảnh báo và tạm dừng mã số từ phía Trung Quốc.

Ngay trước vụ thu hoạch sầu riêng năm nay, Hiệp hội Sầu riêng Đắk Lắk phối hợp với Tổ chức Hợp tác phát triển Đức (GIZ) tổ chức ba lớp tập huấn nâng cao năng lực cho 500 nông dân, chủ hợp tác xã và các doanh nghiệp xuất khẩu trái cây này trên địa bàn tỉnh. Thông qua các lớp tập huấn, nông dân, chủ các hợp tác xã, doanh nghiệp được chuyên gia phổ biến những nội dung như: Kỹ thuật canh tác sầu riêng bền vững, áp dụng quy trình thực hành nông nghiệp tốt (VietGAP); sử dụng thuốc bảo vệ thực vật an toàn;

Phổ biến về các quy định của thị trường nhập khẩu; sử dụng sổ nhật ký canh tác điện tử gắn với truy xuất nguồn gốc sản phẩm; khảo sát, đánh giá, lên kế hoạch liên kết thu mua giữa các doanh nghiệp xuất khẩu và người trồng. Đồng thời, hướng dẫn cách lấy mẫu đất, lá và tiến hành kiểm tra, phân tích, đánh giá chỉ tiêu liên quan đến quy định chất lượng sầu riêng xuất khẩu...

Trước đó, Hiệp hội Sầu riêng Đắk Lắk cùng Viện Khoa học Kỹ thuật Nông lâm nghiệp Tây Nguyên (Wasi) triển khai chương trình hợp tác nghiên cứu, chuyển giao các tiến bộ kỹ thuật trong canh tác sầu riêng giai đoạn 2025 - 2030. Mục tiêu chính của chương trình là xử lý Cadimi và các hóa chất tồn dư trong đất; xây dựng bộ tiêu chuẩn kỹ thuật cho sầu riêng Đắk Lắk và nghiên cứu các giống cây phù hợp với điều kiện sinh thái địa phương.../.

Thanh Nga