Thái Nguyên nghiên cứu chuyển đổi số toàn diện trong quản lý, sản xuất chè

TMO - Tỉnh Thái Nguyên đang xây dựng nhiệm vụ khoa học công nghệ nghiên cứu, thí điểm chuyển đổi số toàn diện, ứng dụng khoa học công nghệ hiện đại trong quản lý vùng nguyên liệu, truy xuất nguồn gốc, nâng cao giá trị ngành hàng chè. 

Thái Nguyên hiện có hơn 24.000ha chè, sản lượng mỗi năm khoảng 280.000 tấn, chiếm hơn 18% diện tích và hơn 24% sản lượng chè búp tươi cả nước. Hiện tại, Thái Nguyên đã có Chỉ dẫn địa lý Tân Cương, được Liên minh châu Âu (EU) bảo hộ theo Hiệp định thương mại tự do Việt Nam - EU (EVFTA). Ngoài ra, tỉnh có 10 nhãn hiệu tập thể của cây chè được Cục Sở hữu trí tuệ cấp văn bằng. Nhãn hiệu tập thể “Chè Thái Nguyên” được bảo hộ tại sáu quốc gia và vùng lãnh thổ.

Ngoài ra, toàn tỉnh có hơn 200 sản phẩm chè đạt tiêu chuẩn OCOP 3 đến 5 sao, trong đó có ba sản phẩm đạt 5 sao cấp quốc gia, kết nối lên các sàn thương mại điện tử lớn. Giá trị cây chè mang lại cho Thái Nguyên đạt hơn 13.000 tỷ đồng/năm, bình quân mỗi hecta chè đạt thu nhập 400 triệu đồng/năm.

Những năm qua, để nâng cao giá trị sản xuất cho mặt hàng nông sản chủ lực tỉnh Thái Nguyên đã chỉ đạo, hỗ trợ các đơn vị đẩy mạnh ứng dụng khoa học-công nghệ trong sản xuất, chế biến chè. Tỉnh triển khai Trạm thời tiết thông minh iMetos giúp đưa ra dự báo, cảnh báo thời tiết chính xác phục vụ trồng, chăm sóc cây chè; ứng dụng hệ thống tưới nước tiết kiệm tự động, lưới cắt nắng, đăng ký mã số vùng trồng, thu hút đầu tư nhà máy chế biến quy mô, công nghệ hiện đại, thân thiện môi trường.

Thái Nguyên đặt mục tiêu đến năm 2030, khoảng 70% diện tích chè được chứng nhận sản xuất theo tiêu chuẩn GAP, hữu cơ; 70% diện tích được cấp mã số vùng trồng và 100% số cơ sở chế biến, kinh doanh bảo đảm quy định an toàn thực phẩm. Tỉnh cũng hỗ trợ chi phí cấp mã vùng trồng, tem điện tử, đăng ký bảo hộ sở hữu trí tuệ, phát triển sản phẩm OCOP;

Thái Nguyên nghiên cứu chuyển đổi số toàn diện trong quản lý, sản xuất chè. 

Hiện nay Thái Nguyên đang xây dựng nhiệm vụ khoa học công nghệ nghiên cứu, thí điểm chuyển đổi số toàn diện trong quản lý vùng nguyên liệu, truy xuất nguồn gốc. Nhiệm vụ được xây dựng trên cơ sở bám sát các nghị quyết, chiến lược lớn của Trung ương và của tỉnh về phát triển khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và phát triển ngành chè giai đoạn 2025-2030.

Mục tiêu của nhiệm vụ là nghiên cứu, xây dựng và thí điểm mô hình chuyển đổi số toàn diện, ứng dụng công nghệ cao trong quản lý, sản xuất chè theo hướng bền vững, qua đó nâng cao giá trị gia tăng và năng lực cạnh tranh của chè Thái Nguyên trên thị trường trong nước và quốc tế. Nhiệm vụ dự kiến triển khai thí điểm trên vùng nguyên liệu chè sạch với quy mô 10 ha, trong thời gian 12 tháng (từ tháng 3/2026 đến tháng 3/2027), tổng kinh phí thực hiện khoảng 15 tỷ đồng.

Nguồn lực này tập trung xây dựng mô hình chuyển đổi số đồng bộ trong sản xuất chè, bao gồm: Hệ thống quản trị ERP; ứng dụng công nghệ IoT, trí tuệ nhân tạo AI trong quản lý vùng nguyên liệu; truy xuất nguồn gốc theo các tiêu chuẩn quốc gia và quốc tế; đồng thời tích hợp mô-đun tính toán phát thải khí nhà kính, làm cơ sở nhân rộng mô hình trong giai đoạn tiếp theo.

Bên cạnh các nội dung nghiên cứu, nhiệm vụ cũng đặt trọng tâm vào công tác đào tạo, chuyển giao công nghệ; xây dựng tiêu chuẩn cơ sở, sổ tay truy xuất nguồn gốc; tổ chức các hội thảo phổ biến, hướng dẫn nhằm từng bước nhân rộng mô hình cho doanh nghiệp, hợp tác xã và hộ sản xuất chè trên địa bàn tỉnh. Kết quả kỳ vọng hình thành mô hình chuyển đổi số đồng bộ trong sản xuất chè, tạo lập nền tảng dữ liệu liên thông, minh bạch từ khâu sản xuất, chế biến đến tiêu thụ, góp phần bảo vệ và phát huy thương hiệu chè Thái Nguyên.

Theo đánh giá của lãnh đạo tỉnh đây là nhiệm vụ khoa học công nghệ có ý nghĩa thiết thực, phù hợp với định hướng phát triển ngành chè của tỉnh trong giai đoạn mới. Do vậy, Sở Khoa học và Công nghệ phối hợp với đơn vị tư vấn tiếp tục rà soát, hoàn thiện báo cáo, làm rõ tính khả thi, hiệu quả và phương án nhân rộng sau khi nhiệm vụ được nghiệm thu; bảo đảm sự phối hợp chặt chẽ giữa các sở, ngành, địa phương và doanh nghiệp trong quá trình triển khai.

Sở Nông nghiệp và Môi trường nắm chắc số liệu, bảo đảm điều tra chính xác về vùng trồng, mã số, mã vạch, tiêu chuẩn chất lượng và quy trình sản xuất tốt; đồng thời sớm xây dựng Trung tâm dữ liệu về chè tỉnh Thái Nguyên hoàn thành trong tháng 2/2026.../.

Lê Kiên