Phát triển kinh tế từ mô hình trồng dứa trên đất dốc ở Mường Chà

TMO - Nhờ thích nghi tốt với điều kiện tự nhiên, cây dứa đã góp phần thay đổi cuộc sống của người dân Mường Chà (tỉnh Điện Biên), không ít hộ đã thoát nghèo, ổn định đời sống.  

Mường Chà là huyện miền núi, biên giới nằm ở phía Tây Bắc của tỉnh Điện Biên, với diện tích trên 176.000ha, dân số hơn 53.000 người. Trong đó đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) chiếm hơn 92%, chủ yếu là dân tộc Mông. Do đặc thù địa hình đồi núi hiểm trở, khí hậu khắc nghiệt, dân cư phân tán… nên đời sống của bà con đồng bào DTTS tại đây gặp rất nhiều khó khăn, tỷ lệ hộ nghèo cao.

Xóa đói giảm nghèo, nâng cao đời sống nhân dân được địa phương xác định là nhiệm vụ quan trọng hàng đầu. Một trong những biện pháp quan trọng được huyện Mường Chà triển khai trong chính sách giảm nghèo là việc thực hiện hiệu quả các dự án hỗ trợ phát triển sản xuất, nhân rộng các mô hình giảm nghèo bền vững.

Trong đó, nổi bật là mô hình trồng dứa đã làm góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế vùng đồng bào DTTS tại đây. Đến nay toàn huyện đã có trên 400 ha dứa, trở thành vùng trồng dứa lớn nhất tỉnh Điện Biên. Các xã như Na Sang, Mường Mươn, Sa Lông (huyện Mường Chà) là những địa phương phát triển mạnh cây dứa. So với các cây trồng truyền thống như lúa, ngô thì dứa mang lại thu nhập cao gấp 4 - 5 lần, trong khi chi phí đầu tư ban đầu không lớn và không đòi hỏi kỹ thuật canh tác quá phức tạp. 

Từ trồng dứa, nhiều hộ đồng bào DTTS tại huyện Mường Chà vươn lên thoát nghèo (Ảnh: PQ). 

Bắt đầu trồng dứa kinh doanh từ năm 2016 với 3.000m2, đến nay gia đình ông Lý A Vừ - bản Na Sang, xã Na Sang, huyện Mường Chà đã có tổng diện tích trồng dứa lên tới 3,5ha, trong đó có 2ha dứa cho thu hoạch và 1,5ha mới được trồng trong năm nay. Năm 2023, gia đình ông Vừ đã có thu nhập trên 200 triệu đồng từ cây dứa.  Cũng tại bản Na Sang, gia đình anh Vừ A Chu đã chuyển đổi hơn 1 ha đất trồng lúa kém hiệu quả sang trồng dứa. Sau năm đầu thử nghiệm, gia đình anh đã có thu hoạch và dự định tiếp tục mở rộng diện tích trong thời gian tới.

Việc liên kết từ sản xuất đến tiêu thụ sản phẩm tại các HTX được đẩy mạnh triển khai. Trong đó, HTX Na Sang (xã Na Sang) hiện có 75 thành viên với diện tích trồng dứa khoảng 400ha, chiếm hơn 80% tổng diện tích trồng dứa của toàn huyện Mường Chà. Trước đây, nhiều hộ dù trồng được dứa nhưng vẫn lo lắng đầu ra, giờ có doanh nghiệp ký hợp đồng nên bà con yên tâm mở rộng diện tích, đầu tư thâm canh, nâng cao chất lượng. Nhờ sự hợp tác chặt chẽ này, nông dân yên tâm sản xuất, không phải lo lắng thị trường tiêu thụ.

Pu Lau một trong ba bản giáp biên của xã Mường Nhà và cũng là nơi có diện tích trồng dứa lớn nhất trong xã với khoảng 100 ha. Trên khắp những quả đồi ở bản Pu Lau, những nương lúa, nương ngô hầu như đã không còn mà thay vào đó là bạt ngàn những đồi dứa.

Trước đây gia đình chị Vàng Thị Dế thuộc hộ nghèo, thu nhập phụ thuộc vào cây ngô, cây sắn và lúa nương. Nhờ mạnh dạn chuyển đổi gần 1 ha đất trồng ngô, lúa nương sang trồng dứa, hiện nay, mỗi vụ thu hoạch dứa, sau khi trừ chi phí, gia đình chị còn lãi từ 40-50 triệu đồng. Với nguồn thu nhập ổn định hàng năm, chị có thêm tiền để phát triển kinh tế, trang trải cuộc sống, mua sắm các thiết bị cần thiết cho gia đình.

Hiện bản Pu Lau có khoảng 100 ha diện tích trồng dứa; trong đó, khoảng 60 ha diện tích đang cho thu hoạch. Nhờ trồng dứa đã giúp người dân trong bản có nguồn thu nhập ổn định, hộ trồng ít thu từ 30 - 40 triệu đồng/vụ, hộ có diện tích lớn cho thu nhập hàng trăm triệu đồng mỗi vụ.

Cây dứa đang từng bước khẳng định là cây trồng chiến lược trong công cuộc xóa đói giảm nghèo tại huyện Mường Chà. Việc áp dụng các tiêu chuẩn canh tác an toàn, xây dựng thương hiệu và kết nối tiêu thụ đang mở ra hướng đi bài bản, hiệu quả cho nông dân.../.

Trần Hằng