Lâm Đồng: Phát triển các chuỗi liên kết trong trồng dâu nuôi tằm

TMO - Hiện tỉnh Lâm Đồng đã hình thành 12 chuỗi liên kết sản xuất gắn với tiêu thụ sản phẩm tơ tằm với hơn 630 hộ tham gia dự án liên kết tại các địa phương. 

Lâm Đồng là tỉnh dẫn đầu cả nước về diện tích trồng dâu nuôi tằm, thu mua kén, ươm tơ và xuất khẩu tơ lụa. Tỉnh đã hình thành các vùng trồng chuyên canh dâu quy mô lớn; phát triển chuỗi liên kết từ sản xuất, chế biến đến tiêu thụ kén tằm. Nghề trồng dâu, nuôi tằm đã cải thiện đáng kể đời sống nhân dân, nhất là các hộ đồng bào dân tộc thiểu số.

Hiện nay, diện tích trồng dâu của tỉnh tập trung nhiều ở các địa phương như: phường 2, 3 Bảo Lộc, các xã Tân Hà Lâm Hà, Đinh Văn Lâm Hà, xã Đạ Tẻh 2, 3…Dưới sự hỗ trợ của Hội Nông dân tỉnh, một số hộ dân đã kết nối, thành lập tổ hợp tác trồng dâu, nuôi tằm mang lại hiệu quả kinh tế. 

Những năm qua nhiều địa phương đã chuyển sang trồng dâu, nuôi tằm, nâng cao thu nhập. 

Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh cho biết, đến nay, toàn tỉnh đã hình thành 12 chuỗi liên kết sản xuất gắn với tiêu thụ sản phẩm tơ tằm (gồm 4 chuỗi cấp tỉnh và 8 chuỗi cấp xã) với hơn 630 hộ tham gia dự án liên kết tại các địa phương phát triển dâu tằm trong tỉnh. Diện tích trồng dâu của các hộ tham gia liên kết là 350 ha, với sản lượng kén 670 tấn/năm. 

Gia đình anh Giàng Văn Thái ở xã Đinh Văn Lâm Hà từng canh tác lúa và ngô trên diện tích 6.000 m². Tuy nhiên, do thiếu nước, mỗi năm gia đình chỉ trồng được một vụ lúa với năng suất thấp. Nhận thấy nhiều hộ trong vùng đạt hiệu quả kinh tế cao từ trồng dâu nuôi tằm, anh Thái quyết định chuyển đổi toàn bộ diện tích đất lúa sang trồng dâu và học nghề nuôi tằm.

Anh Thái chia sẻ: Mỗi lứa tằm mang lại khoảng 100 kg kén mỗi tháng, với giá 200.000 đồng/kg mang về lợi nhuận khoảng 15 triệu đồng/tháng, vượt xa so với trồng lúa. Nhờ trồng dâu, nuôi tằm mà gia đình anh xây được nhà kiên cố và lo cho con cái học hành đầy đủ.

Khoảng 6 năm trở lại đây, nhận thấy năng suất lúa không ổn định, ông Nguyễn Hữu Chiến xã Đạ Tẻh 2 đã chuyển sang canh tác 10 ha dâu, thu nhập gần 200 triệu đồng/tháng từ trồng dâu nuôi tằm và bán giống. Mô hình sản xuất này tạo việc làm thường xuyên cho 6 lao động... 

Các chuỗi liên kết trong sản xuất giúp nâng cao hiệu quả kinh tế từ nghề trồng dâu nuôi tằm

Năm 2024, sản lượng kén tằm đạt 16.000 tấn, tăng 4,5% so với năm 2023. Toàn tỉnh có 140 cơ sở thu mua kén tằm, 36 cơ sở ươm tơ với dây chuyền sản xuất hiện đại. Khoảng 80% số tơ đạt chất lượng cao và 20% số tơ sản xuất thủ công. Công nghiệp dệt sản xuất khoảng 6 triệu mét lụa mộc/năm; công nghiệp may từ lụa tơ tằm mới đạt 200.000 sản phẩm/năm, do công nghệ và thiết bị chưa đồng bộ. Tỉnh xuất khẩu tơ sợi, tơ thô sang Trung Quốc, Ấn Độ, Hàn Quốc, Bangladesh… Năm 2024, sản lượng tơ xuất khẩu đạt 1.800 tấn, kim ngạch đạt 180 triệu USD, đứng thứ hai sau ngành hàng cà-phê.

Tuy nhiên, sản xuất dâu tằm tơ của tỉnh Lâm Đồng vẫn còn gặp không ít khó khăn, thách thức, trong đó, có vấn đề bệnh hại trên cả cây dâu và con tằm. Vào thời điểm cuối năm 2024, xuất hiện tình trạng tằm phát triển bình thường đến khi chín đưa lên né thì không quấn kén. Bên cạnh đó, còn có các bệnh tằm kẹ, tằm tiêu chảy, tằm bủng cũng xuất hiện, buộc người nuôi phải bỏ cả lứa tằm hoặc sản lượng kén thấp, gây ảnh hưởng đến hiệu quả sản xuất dâu tằm.

Tỉnh Lâm Đồng đặt mục tiêu đến năm 2030, diện tích dâu đạt 12.000 ha, trong đó có 2.500 ha công nghệ cao; năng suất lá dâu 20 tấn/ha; sản lượng lá hơn 230.000 tấn, kén hơn 18.200 tấn và tơ 2.000 tấn. Tỉnh phấn đấu giống sản xuất trong nước đáp ứng ít nhất 15% giống tằm lưỡng hệ kén trắng.

Để đạt được mục tiêu trên, tỉnh tập trung rà soát cơ chế, chính sách khuyến khích doanh nghiệp đầu tư sản xuất trứng giống tằm, xây dựng chuỗi giá trị công nghiệp gắn với vùng chuyên canh nguyên liệu. Đồng thời, xây dựng và mở rộng vùng chuyên canh nguyên liệu tập trung, phấn đấu trở thành trung tâm chuỗi giá trị từ trồng dâu đến dệt lụa, gắn với du lịch và xuất khẩu; ứng dụng khoa học-kỹ thuật, chọn tạo nguồn tằm giống, dâu giống có năng suất, chất lượng phù hợp các vùng sinh thái; hướng dẫn nhập khẩu giống tằm chất lượng cao…/. 

Lê Kiên