Ea Riêng phát triển giống cà phê trái vụ, tăng thu nhập cho người trồng

TMO - Tại xã Ea Riêng, (tỉnh Đắk Lắk), mô hình trồng giống cà phê trái vụ đang mở ra hướng phát triển kinh tế mới cho người dân. Nhờ cho thu hoạch vào thời điểm thị trường khan hiếm, giá bán cao, giống cà phê này giúp người trồng tăng thu nhập đáng kể so với vụ chính.

Bước đầu, mô hình cho thấy hiệu quả tích cực, phù hợp với điều kiện khí hậu, thổ nhưỡng địa phương và đang được khuyến khích nhân rộng. Tại xã Ea Riêng, khác với cà phê chính vụ thường thu hoạch vào cuối năm, giống cà phê trái vụ cho thu hoạch vào thời điểm thị trường thiếu hụt nguồn cung, nhờ đó giá bán luôn ở mức cao hơn.

Nông dân không chỉ có thêm nguồn thu nhập ổn định mà còn chủ động phân bổ thời gian lao động, giảm áp lực dồn vụ. Theo đánh giá từ chính quyền địa phương và ngành nông nghiệp, giống cà phê này phù hợp với điều kiện khí hậu, đất đai tại Ea Riêng, sinh trưởng tốt, ít sâu bệnh và dễ chăm sóc.

Bên cạnh hiệu quả kinh tế, mô hình còn giúp đa dạng hóa sản phẩm nông nghiệp, giảm phụ thuộc vào một mùa vụ cố định. Một số hộ đã mạnh dạn mở rộng diện tích trồng và đầu tư chăm sóc theo hướng hữu cơ để nâng cao chất lượng sản phẩm. Việc phát triển giống cà phê trái vụ không chỉ góp phần nâng cao đời sống cho người trồng mà còn hứa hẹn tạo thêm giá trị bền vững cho ngành cà phê của địa phương.

Việc chuyển đổi cơ cấu cây trồng từ cà phê truyền thống kém hiệu quả sang tái canh giống trái vụ đang mở ra hướng đi mới đầy triển vọng cho người dân xã Ea Riêng, nơi có khí hậu khắc nghiệt..

Để người dân phát triển kinh tế hơn với cây cà phê trái vụ, 1 đơn vị doanh nghiệp đã phối hợp cùng Viện Khoa học Kỹ thuật Nông lâm nghiệp Tây Nguyên và ngành nông nghiệp huyện M’Drắk (cũ) cũng như chính quyền địa phương, tiến hành khảo sát, thử nghiệm hai giống cà phê trái vụ TR14, TR15. Khác biệt lớn nhất của hai giống này là thời gian ra hoa muộn hơn khoảng 1,5 tháng so với các giống truyền thống, giúp “né” được giai đoạn sương muối và mưa trái mùa.

Kết quả thử nghiệm ban đầu cho thấy cây phát triển mạnh, tỷ lệ đậu quả cao, khả năng thích nghi tốt với khí hậu địa phương và đạt năng suất ổn định. Theo chia sẻ của người dân thôn 2, xã Ea Riêng, họ đang canh tác gần 9 sào cà phê liên kết với công ty,  Trước đây, năng suất thấp khiến người dân chật vật trang trải cuộc sống. Niên vụ vừa qua, sau khi hoàn thành nghĩa vụ khoán, họ vẫn thu được hơn 3 tấn cà phê nhân, tăng gần gấp ba so với trước.

Tin tưởng hiệu quả từ giống mới, người dân đã mạnh dạn tái canh toàn bộ hơn 1 ha cà phê của gia đình bằng giống TR14.  Không chỉ người dân, việc thay đổi giống cà phê mới đã giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong sản xuất, nâng cao hiệu quả kinh doanh.

Đại diện công ty liên kết cho biết, từ khi chuyển sang giống mới, năng suất tăng, giá cà phê ổn định, đời sống hàng trăm hộ nhận khoán cũng dần cải thiện. Ngoài diện tích liên kết, doanh nghiệp còn hỗ trợ người dân khác trong xã về giống, phân bón và kỹ thuật canh tác, khuyến khích bà con nhân rộng diện tích cà phê tái canh trên địa bàn; đồng thời bao tiêu sản phẩm với giá ổn định. Qua đó, hình thành vùng nguyên liệu đồng bộ, chất lượng, giúp doanh nghiệp chủ động trong sản xuất, mở rộng thị trường kinh doanh.

Cà phê trái vụ mang lại nguồn thu ổn định cho người dân Ea Riêng. (Ảnh: BLĐ). 

Lãnh đạo UBND xã Ea Riêng thông tin, địa phương hiện có khoảng 2.770 ha cà phê, trong đó khoảng 1.000 ha thuộc quyền quản lý của 3 công ty: 715A, 715B, 715C. Phần lớn diện tích đã được người dân tái canh sang giống TR14, TR15 và cà phê mít. Từ chỗ chật vật, loay hoay với đủ các loại cây trồng như hồ tiêu, bơ, mít, cà phê giống cũ…, không mấy hiệu quả vì thời tiết bất lợi, nay người dân xã Ea Riêng đã yên tâm với giống cà phê mới.

Cây phù hợp khí hậu lại được doanh nghiệp đồng hành từ giống đến đầu ra nên bà con rất yên tâm. Chính quyền cũng vào cuộc tích cực, tổ chức tập huấn kỹ thuật, hỗ trợ chính sách. Hiệu quả thực tế đã chứng minh hướng đi này là đúng đắn.

Cùng với nỗ lực của người dân và doanh nghiệp, chính quyền địa phương đang tập trung quy hoạch vùng trồng cà phê bền vững, hướng đến hình thành vùng nguyên liệu tập trung quy mô lớn, đáp ứng yêu cầu về chất lượng, sản lượng cho chế biến và xuất khẩu. Hiện một số doanh nghiệp trên địa bàn xã cũng đã tính đến phương án đầu tư nhà máy chế biến sâu nhằm nâng cao giá trị sản phẩm, giảm phụ thuộc vào thị trường nguyên liệu thô.

Việc phát triển giống cà phê trái vụ tại xã Ea Riêng, huyện M’Đrắk không chỉ giúp nông dân tăng thu nhập mà còn mở ra hướng đi mới trong sản xuất nông nghiệp thích ứng với biến đổi khí hậu và nhu cầu thị trường. Hiệu quả bước đầu cho thấy tiềm năng nhân rộng mô hình tại các địa phương có điều kiện tương đồng, góp phần đa dạng hóa thời vụ thu hoạch và ổn định giá cả.

Tuy nhiên, để phát triển bền vững, cần sự đồng hành của ngành chức năng trong việc chuyển giao kỹ thuật, hỗ trợ giống chất lượng và kết nối thị trường tiêu thụ. Với sự vào cuộc đồng bộ của chính quyền và người dân, mô hình cà phê trái vụ tại Ea Riêng hứa hẹn sẽ trở thành một hướng phát triển nông nghiệp hiệu quả, góp phần nâng cao giá trị sản xuất và cải thiện sinh kế cho người trồng cà phê trên địa bàn.

Thuỳ Vân