TMO - Trước yêu cầu nâng cao chất lượng sống khu vực nông thôn giai đoạn 2026-2030, việc hoàn thiện, nâng cấp hệ thống cấp nước sinh hoạt tập trung, bảo đảm chất lượng nước đạt chuẩn theo quy định, đồng thời đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý, vận hành đang trở thành nhiệm vụ trọng tâm của ngành nông nghiệp và môi trường tỉnh Sơn La.

Trong Bộ tiêu chí quốc gia về nông thôn mới các cấp giai đoạn 2026-2030, tiêu chí nước sạch được nâng lên với yêu cầu cao hơn về tỷ lệ hộ dân sử dụng nước đạt quy chuẩn, an toàn cấp nước và hiệu quả quản lý công trình. Toàn tỉnh Sơn La hiện có 1.840 công trình cấp nước tập trung nông thôn, đến hết năm 2025 tỷ lệ dân số nông thôn được sử dụng nước sạch đạt 44%, tỷ lệ sử dụng nước hợp vệ sinh đạt 100%

Cùng với việc ưu tiên đầu tư nâng cấp, sửa chữa và xây mới công trình cấp nước sinh hoạt tập trung nông thôn ở vùng khó khăn, công tác chuyển đổi số trong quản lý, vận hành các công trình cấp nước sạch nông thôn là nhiệm vụ quan trọng được các đơn vị đẩy mạnh triển khai.

Trung tâm Nước và Quan trắc môi trường tỉnh (Sở Nông nghiệp và Môi trường) đang tiếp nhận, quản lý, vận hành 34 công trình cấp nước tập trung nông thôn, bảo đảm cấp nước sinh hoạt cho hơn 24.000 hộ dân trên địa bàn. Trong đó, 7 công trình do Trung tâm trực tiếp vận hành, số còn lại giao khoán cho các đơn vị, doanh nghiệp đủ năng lực.

Thời gian qua, Trung tâm đẩy mạnh triển khai quan trắc định kỳ chất lượng nước nguồn; thực hiện nội kiểm; cắm và bàn giao mốc bảo hộ vệ sinh khu vực lấy nước cho chính quyền địa phương. Đơn vị phối hợp với chính quyền cơ sở và các tổ chức chính trị, xã hội đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao nhận thức của người dân về sử dụng nước sạch, bảo vệ nguồn nước và tiết kiệm nước trong sinh hoạt.

Chuyển đổi số thông qua phần mềm quản lý khách hàng trên nền tảng ứng dụng CityWork, hỗ trợ tính sản lượng, doanh thu, in phiếu thu, tổng hợp báo cáo, định vị khách hàng và giám sát đấu nối. Việc ứng dụng công nghệ giúp nâng cao hiệu quả quản lý, giảm chi phí vận hành, tăng tính minh bạch và tạo giao diện thuận tiện giữa đơn vị vận hành với người sử dụng.

Tỉnh Sơn La triển khai đồng bộ các giải pháp để nâng cao tỷ lệ người dân nông thôn được sử dụng nước sạch.

Định hướng đến năm 2030, Trung tâm đặt mục tiêu hoàn thiện mô hình quản lý - vận hành hiệu quả, kết hợp giữa trực tiếp khai thác và giao khoán cho các đơn vị đủ năng lực. Theo đó, tỷ lệ công trình Trung tâm tự vận hành sẽ được nâng lên 70 - 80%, tạo sự chủ động trong kiểm soát chất lượng nước và thực hiện kế hoạch đầu tư.

Một trong những mục tiêu quan trọng là tăng cường ứng dụng khoa học công nghệ và trí tuệ nhân tạo trong theo dõi, vận hành hệ thống cấp nước. Trung tâm phấn đấu số hóa chuyên sâu các hoạt động nghiệp vụ, xây dựng hệ sinh thái dữ liệu chuyên ngành phục vụ quản lý dài hạn, góp phần nâng cao chất lượng dịch vụ và đáp ứng tốt hơn nhu cầu sử dụng nước sạch của người dân.

Trên địa bàn tỉnh, Công ty cổ phần Cấp nước Sơn La có 12 chi nhánh, xí nghiệp trực thuộc, 28 trạm xử lý nước, công suất khoảng 38.500 m³/ngày đêm, cung cấp nước sinh hoạt trên 61.500 hộ khách hàng. Những năm qua, đơn vị tập trung chuyển đổi số, áp dụng công nghệ mới trong xử lý nước, quản lý, vận hành, nâng cao chất lượng phục vụ.

Công ty đầu tư các trang thiết bị máy móc hiện đại, công nghệ mới tiên tiến, như: Hệ thống quản lý mạng cấp nước CityWork, kết hợp công nghệ biến tần, công nghệ định lượng hóa chất tự động điều chỉnh theo chất lượng nước thô; công nghệ xử lý bùn cơ học; phần mềm quản lý tự động hóa, thiết bị giám sát chất lượng và áp lực nước, điều khiển van phân vùng cấp nước. Bên cạnh đó là công nghệ lọc, lắng lamen, đảm bảo nước đạt tiêu chuẩn theo quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về nước sạch...

Các ứng dụng được triển khai đồng bộ, như: ứng dụng hệ thống SCADA giám sát, tự động điều khiển áp lực nước trên mạng lưới hệ thống vận hành thông qua internet; đầu tư xây dựng phòng Lab và đăng ký chứng nhận ISO 17205 phân tích chất lượng, đảm bảo kiểm soát an toàn chất lượng nước; lắp đặt thiết bị online kiểm tra chất lượng nước tự động để giám sát thường xuyên liên tục tại các nhà máy và trên các tuyến ống cấp nước đã đem lại hiệu quả rõ rệt trong việc kiểm soát chất lượng và giảm tỷ lệ thất thoát nước.

Hệ thống điều khiển trung tâm SCADA, giúp cho nhân viên vận hành giám sát trực tiếp 24/7 các thông số vận hành, chất lượng nước, kiểm soát an toàn. Mọi chỉ số, mẫu nước của từng giai đoạn được lấy theo thời gian thực, đảm bảo nước sau khi được xử lý đạt các tiêu chuẩn...

Nhằm tiếp tục nâng cao chất lượng nước sinh hoạt, thời gian tới, các đơn vị cấp nước trên địa bàn tỉnh Sơn La tiếp tục tập trung chuyển đổi số, đổi mới công nghệ xử lý nước, đáp ứng nhu cầu nước sạch, mở rộng mạng lưới phục vụ khách hàng, góp phần phát triển kinh tế - xã hội địa phương./.

Bùi Minh

Tin nổi bật