TMO - Tỉnh Khánh Hòa tiên phong triển khai các mô hình thí điểm nuôi biển công nghệ cao tại một số khu vực như Ninh Hòa, Đầm Bấy, Hòn Nội, Đại Lãnh. Những kết quả bước đầu cho thấy mô hình này không chỉ góp phần nâng cao giá trị nuôi trồng thủy sản mà còn thúc đẩy bảo vệ môi trường, hướng tới mục tiêu phát triển kinh tế bền vững.

Khánh Hoà là một trong những địa phương có điều kiện tự nhiên thuận lợi nhất cả nước để phát triển nuôi trồng thủy sản với đường bờ biển dài 495 km, hệ thống vịnh, đầm phá và đảo phong phú. Cùng với đó, địa phương này còn sở hữu một lợi thế hệ thống các cơ sở nghiên cứu khoa học hàng đầu trong lĩnh vực biển và thủy sản cùng đóng trên địa bàn. Với thế mạnh đặc biệt này, nghề nuôi trồng thủy sản của Khánh Hòa phát triển rất sớm, từ trước năm 1990, với đầy đủ các khâu từ sản xuất giống, nuôi trồng, chế biến cho đến xuất khẩu.

Ngoài tiềm năng, lợi thế riêng có, các nghị quyết, chính sách, định hướng lớn của Trung ương và quyết tâm triển khai của tỉnh đang là những động lực đưa nuôi biển công nghệ cao. Nghị quyết số 09 của Bộ Chính trị về xây dựng, phát triển tỉnh Khánh Hòa đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 có định hướng rõ ràng cho ngành nuôi biển Khánh Hòa: Phát triển nuôi trồng, khai thác, chế biến hải sản, nhất là nuôi biển công nghệ cao, thân thiện với môi trường.

Ngoài ra, Nghị quyết số 55 của Quốc hội về thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển tỉnh Khánh Hòa đã dành một điều, khoản riêng về các chính sách đặc thù để phát triển nuôi trồng thủy sản trên biển, với nhiều ưu đãi về miễn, giảm tiền sử dụng khu vực biển, thuế thu nhập doanh nghiệp cho hoạt động nuôi biển tại địa phương và chính sách bảo hiểm liên quan đến hoạt động nuôi biển.

Nuôi biển công nghệ cao đang tạo ra những đột phá trong phát triển kinh tế biển.

Đầu năm 2025, Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Đề án thí điểm phát triển nuôi biển công nghệ cao tại Khánh Hòa. Mục đích của đề án là đưa ngành nuôi biển của tỉnh phát triển theo quy mô công nghiệp, hướng ra xa bờ, thích ứng với biến đổi khí hậu, giữ vững môi trường biển, mang lại thu nhập cao cho người dân, phát triển bền vững. Ngay sau đó, tỉnh đã triển khai các mô hình thí điểm tại một số khu vực: Ninh Hòa, Đầm Bấy, Hòn Nội, Đại Lãnh.

Ngư dân Khánh Hòa là những người đầu tiên trong cả nước nuôi biển xa bờ đến 6 hải lý. Lần đầu tiên trong cả nước có những hộ dân được cấp giấy phép nuôi trồng thủy sản, tiến tới được cấp mặt nước để nuôi trồng thủy sản trên biển. Nếu trước đây, người dân chủ yếu nuôi biển bằng lồng tre, gỗ hoặc sắt, dễ hư hỏng và kém an toàn, thì nay tỉnh đang khuyến khích chuyển sang lồng HDPE và FRP chịu sóng gió mạnh. Công nghệ mới giúp giảm rủi ro dịch bệnh, tăng độ bền và nâng cao hiệu quả nuôi trồng.

Nhiều mô hình đã chứng minh hiệu quả rõ rệt. Khu nuôi cá chẽm xa bờ của Công ty TNHH Thủy sản Australis Việt Nam sử dụng lồng HDPE quy mô lớn, đạt sản lượng trung bình 250 - 300 tấn mỗi lồng. Trung tâm nuôi biển công nghệ cao thuộc Viện Nghiên cứu Nuôi trồng thủy sản I cũng đang đạt sản lượng khoảng 200 tấn cá chim vây vàng mỗi năm.

Nhiều vùng nuôi đã hình thành khu sản xuất tập trung, gắn với chế biến và tiêu thụ, giúp người dân yên tâm bám biển. Không chỉ phục vụ thị trường trong nước, các sản phẩm thủy sản chất lượng cao của Khánh Hòa đang hướng tới xuất khẩu sang Nhật Bản, Hàn Quốc và châu Âu. Đây là cơ hội để nâng giá trị và xây dựng thương hiệu thủy sản Khánh Hòa trên bản đồ kinh tế biển Việt Nam.

Nhằm thúc đẩy nghề nuôi biển ở khu vực phía Nam phát triển theo hướng hiện đại, bền vững, tỉnh Khánh Hòa đã công bố Đề án quản lý và phát triển vùng nuôi biển khu vực Nam Khánh Hòa đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Cụ thể, đề án xác định phạm vi khu vực biển được quản lý và phát triển nuôi thủy sản công nghệ cao thuộc vùng biển xã Vĩnh Hải hiện nay, với 2.043 ha và cấp mặt nước nuôi biển theo phân cụm; trong đó có 26 phân cụm có rạn san hô phải bảo tồn.

Khánh Hòa mở rộng vùng nuôi biển công nghệ cao trên địa bàn.

Đối tượng nuôi biển sẽ được tập trung vào nhóm có giá trị kinh tế cao như: cá mú, cá chẽm, cá chim vây vàng, cá hồng mỹ, cá bè vẫu, cá hồng, tôm hùm sao, tôm hùm bông…Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Khánh Hòa đề nghị, các địa phương, đơn vị triển khai đề án xuyên suốt dựa trên 3 trụ cột chính là: hiện đại hóa và đổi mới công nghệ nuôi; phát triển nuôi biển bền vững gắn với môi trường; gắn kết kinh tế với quốc phòng, góp phần đưa tỉnh Khánh Hòa trở thành trung tâm nuôi biển công nghệ cao của cả nước.

Để biến tiềm năng thành động lực phát triển bên cạnh tập trung triển khai các nghị quyết của Trung ương về phát triển kinh tế biển và Đề án thí điểm phát triển nuôi biển công nghệ cao tại Khánh Hòa đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt, UBND tỉnh sẽ chỉ đạo các sở, ngành, địa phương ven biển rà soát lại toàn bộ các khu vực có tiềm năng phát triển nuôi biển công nghệ cao, nhất là khu vực phía nam của tỉnh. Từ đó, sắp xếp lại các vùng nuôi, phát triển theo hướng ứng dụng công nghệ cao. Tỉnh cũng sẽ áp dụng khoa học kỹ thuật tiên tiến và thúc đẩy liên kết chặt chẽ giữa các nhà khoa học, hợp tác xã, doanh nghiệp trong phát triển nuôi biển…

Trong chiến lược phát triển kinh tế biển, Khánh Hòa đặt mục tiêu xây dựng ngành nuôi trồng thủy sản hiện đại, giá trị gia tăng cao và thân thiện môi trường. Việc chuyển đổi sang công nghệ cao đang mở ra hướng đi mới cho nghề nuôi biển, từ truyền thống sang chuyên nghiệp, gắn với mục tiêu phát triển bền vững.../.

Hồng Hạnh