TMO - TP. HCM đề xuất điều chỉnh cơ cấu sử dụng đất đến năm 2030, đồng thời đưa ra nhiều giải pháp nhằm tháo gỡ khó khăn, bảo đảm quỹ đất cho các công trình trọng điểm.

Sau khi sáp nhập địa giới hành chính TP. HCM có diện tích tự nhiên hơn 677.000 ha. Trong đó, đất nông nghiệp chiếm gần 67%, đất phi nông nghiệp khoảng 33% và đất chưa sử dụng chỉ 0,34%. Đến hết năm 2024, diện tích đất nông nghiệp đạt hơn 452.800 ha, giảm chưa đạt kế hoạch đề ra, mới chỉ bằng 11,26% mức điều chỉnh được phê duyệt. Trong khi đó đất phi nông nghiệp mới đạt hơn 82% kế hoạch, mặc dù có tăng so với giai đoạn trước.

Nguyên nhân được chỉ ra là do tiến độ lập, thông qua kế hoạch đầu tư trung hạn còn chậm, việc phân bổ vốn ngân sách, thủ tục đầu tư công còn vướng mắc. Các công trình, dự án hạ tầng lớn như cao tốc, vành đai, khu đô thị hay khu công nghiệp đều chưa hoàn thiện hồ sơ, khiến việc chuyển đổi mục đích sử dụng đất nông nghiệp chưa đạt hiệu quả mong muốn.

Dự kiến giai đoạn 2026-2030, TP. HCM triển khai nhiều công trình hạ tầng trọng điểm, đô thị lớn sử dụng nhiều diện tích đất như: Hạ tầng giao thông kết nối vùng như các cao tốc TP. HCM - Mộc Bài, Bến Lức - Long Thành, TP. HCM - Long Thành - Dầu Giây, TP. HCM - Thủ Dầu Một - Chơn Thành, Biên Hoà - Vũng Tàu; hệ thống đường vành đai, metro, đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam (ga Thủ Thiêm và depot Long Trường).

Bên cạnh đó, thành phố còn đầu tư xây dựng hạ tầng hàng hải và hàng không như Cảng biển quốc tế Cần Giờ; Cảng hàng không quốc tế Long Thành; nâng cấp, mở rộng công suất Cụm cảng Hiệp Phước và Cảng Cái Mép - Thị Vải. Hạ tầng đô thị và công nghiệp cũng được triển khai gồm Khu đô thị sáng tạo phía Đông; Khu đô thị lấn biển Cần Giờ; các khu đô thị vệ tinh (Củ Chi, Hóc Môn, Bến Cát - Bình Dương); mở rộng Khu công nghệ cao, Khu công nghiệp Phạm Văn Hai I + II; Khu công nghiệp số VSIP 4.0; Khu liên hợp công nghiệp - cảng biển tại Bà Rịa - Vũng Tàu.

TP. HCM đề xuất tăng chỉ tiêu đất ở, đất khu công nghiệp (Ảnh minh họa).

Vì vậy, để đảm bảo không gian phát triển mới, UBND TP.HCM đề xuất bổ sung chỉ tiêu quy hoạch sử dụng đất của Thành phố theo hướng giảm chỉ tiêu đất nông nghiệp và tăng chỉ tiêu đất phi nông nghiệp.

Cụ thể, với nhóm đất nông nghiệp chỉ còn 337.055 ha, giảm 69.055 ha so với chỉ tiêu đã được phân bổ và giảm 46.675 ha so với chỉ tiêu đã đề xuất. Trong đó đất trồng lúa là 5.200 ha, giảm 9.833 ha so với chỉ tiêu đã được phân bổ; Đất rừng đặc dụng 16.524 ha, giảm 652 ha so với chỉ tiêu đã được phân bổ; Đất rừng phòng hộ 44.787 ha, giảm 3.026 ha so với chỉ tiêu đã được phân bổ; đất rừng sản xuất 10.292 ha, giảm 770 ha so với chỉ tiêu.

Tăng chỉ tiêu nhóm đất phi nông nghiệp lên 343.106 ha (tăng 72.640 ha so với chỉ tiêu đã được phân bổ và tăng 42.675 ha so với chỉ tiêu đã đề xuất). Trong đó đất ở là 102.500 ha, tăng 28.672 ha so với chỉ tiêu đã đề xuất; Đất an ninh 3.789 ha, tăng 443 ha so với chỉ tiêu đã được phân bổ;

Đất cơ sở thể dục - thể thao 3.450 ha, tăng 820 ha so với chỉ tiêu đã được phân bổ và tăng 443 ha so với chỉ tiêu đã đề xuất; Đất khu công nghiệp 45.300 ha, tăng 13.637 ha so với chỉ tiêu đã được phân bổ và tăng 2.279 ha so với chỉ tiêu đã đề xuất; Đất giao thông 61.400 ha, tăng 17.355 ha so với chỉ tiêu đã được phân bổ và tăng 11.739 ha so với chỉ tiêu đã đề xuất.

TP. HCM kiến nghị việc xác định nhu cầu sử dụng đất phải gắn chặt với khả năng huy động vốn, tiến độ giải phóng mặt bằng, các dự án trọng điểm và tác động của biến đổi khí hậu. Đồng thời, cần kết nối chặt chẽ với quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội, quy hoạch đô thị và xây dựng để tránh xung đột giữa ngắn hạn và dài hạn.

Thành phố cũng đề xuất đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, huy động vốn đầu tư công và ngoài ngân sách; tổ chức công khai kế hoạch sử dụng đất để người dân, doanh nghiệp giám sát. Bên cạnh đó, vai trò giám sát của HĐND và các tổ chức chính trị - xã hội sẽ được phát huy, nhằm ngăn chặn hành vi sử dụng đất sai mục đích, không theo quy hoạch.../.

Thu Thủy