Phát triển nông nghiêp theo hướng hiện đại hoá ở Tuyên Quang

TMO - Xác định nông nghiệp là ngành kinh tế trọng tâm, tỉnh Tuyên Quang đẩy mạnh phát triển nông nghiệp theo hướng hiện đại, gắn với sản xuất hàng hoá quy mô lớn. Việc áp dụng cơ giới hoá, giống mới và tiêu chuẩn sản xuất an toàn đã giúp nâng cao giá trị sản phẩm, từng bước xây dựng thương hiệu nông sản địa phương trên thị trường.

Trong những năm gần đây, Tuyên Quang tập trung phát triển nông nghiệp theo hướng hiện đại hoá, coi đây là nhiệm vụ trọng tâm nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất và cải thiện đời sống người dân nông thôn. Tỉnh đẩy mạnh tái cơ cấu ngành nông nghiệp gắn với chuyển đổi mô hình tăng trưởng, từ sản xuất nhỏ lẻ sang sản xuất hàng hoá quy mô lớn, có liên kết chặt chẽ theo chuỗi giá trị.

Việc ứng dụng khoa học – công nghệ, cơ giới hoá và chuyển đổi số được triển khai đồng bộ, góp phần nâng cao năng suất, chất lượng và khả năng cạnh tranh của nông sản. Nhiều mô hình nông nghiệp công nghệ cao, nông nghiệp hữu cơ, sản xuất theo tiêu chuẩn an toàn được nhân rộng, đáp ứng yêu cầu của thị trường.

Bên cạnh đó, Tuyên Quang chú trọng thu hút doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp, phát triển hợp tác xã kiểu mới, tăng cường liên kết giữa nông dân và doanh nghiệp trong sản xuất, chế biến và tiêu thụ.

Lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường Tuyên Quang cho biết, cùng với những kỹ sư nông nghiệp, sự tiên phong trong việc ứng dụng khoa học kỹ thuật, nhiều nông dân đang thúc đẩy sản xuất nông nghiệp của tỉnh từ canh tác cảm tính sang canh tác chính xác.

Việc ứng dụng hệ thống tưới nhỏ giọt tự động và các cảm biến đo lường môi trường đất, nước giúp cây trồng nhận được dưỡng chất đúng liều lượng, đúng thời điểm mà còn giúp tiết kiệm công sức, chi phí và nâng cao hiệu quả sản xuất một cách ngoạn mục. Với drone giúp giảm tiếp xúc hóa chất cho người lao động, đồng thời giảm lượng thuốc sử dụng, góp phần bảo vệ môi trường. Theo số liệu tổng hợp của Sở Nông nghiệp và Môi trường, hiện toàn tỉnh có trên 3.900 ha cây trồng được sản xuất theo tiêu chuẩn nông nghiệp hiện đại, nông nghiệp thông minh, tập trung vào các loại cây ăn quả, cây công nghiệp, rau đậu.

Ứng dụng sản xuất nông nghiệp thông minh, giá trị sản phẩm tăng khoảng 30 - 40% so với cách làm truyền thống. Tỷ lệ sâu, bệnh hại giảm từ 35 - 40%, quan trọng hơn là không phát sinh dịch hại trên diện rộng - một thành tựu trong việc quản lý dịch bệnh bằng công nghệ. Lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường nhấn mạnh, ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật tiên tiến vào sản xuất, ngành Nông nghiệp cũng tiên phong trong chuyển đổi số khi người nông dân, chủ thể hợp tác xã, cơ sở sản xuất đã bắt nhịp thời đại 4.0.

Đây là bước nhảy vọt đưa nông sản thoát khỏi sự phụ thuộc vào thương lái và thị trường truyền thống, trực tiếp chạm tay vào người tiêu dùng toàn cầu. Công nghệ số cho phép truy xuất nguồn gốc sản phẩm một cách toàn diện. Người tiêu dùng chỉ cần quét mã QR trên bao bì là có thể biết được toàn bộ thông tin chi tiết về sản phẩm, từ quy trình canh tác, ngày thu hoạch, đến địa điểm sản xuất.

Tuyên Quang xác định chuyển đổi số là nhiệm vụ trọng tâm trong phát triển ngành nông nghiệp hiện nay. (Ảnh:TT). 

Điều này không chỉ tạo niềm tin vững chắc cho người tiêu dùng mà còn nâng cao giá trị thương hiệu của nông sản tỉnh khi đã lên sàn thương mại điện tử. Thống kê sơ bộ cho thấy đã có trên 270 sản phẩm nông sản chủ lực được đưa lên các nền tảng lớn như Lazada, Shopee, Tiki và các sàn giao dịch nông sản chuyên biệt.

Người nông dân giờ đây đã quen với việc kinh doanh trực tuyến - từ chụp ảnh sản phẩm, viết mô tả hấp dẫn đến xử lý đơn hàng. Nhờ đó, thu nhập của người dân được tăng lên và cuộc sống trở nên ổn định hơn. Chuyển đổi xanh không chỉ là một khẩu hiệu mà là một chiến lược sống còn, đảm bảo sự phát triển hài hòa giữa kinh tế và môi trường.

Công nghệ chính là cầu nối để biến mục tiêu này thành hiện thực. Các mô hình nông nghiệp hữu cơ và nông nghiệp tuần hoàn đang được khuyến khích phát triển, điển hình là việc cải tiến mô hình VAC (vườn - ao - chuồng) truyền thống thành một hệ sinh thái khép kín. Chất thải chăn nuôi được xử lý, ủ hoai tạo thành phân bón hữu cơ để bón cho cây trồng. Bên cạnh đó, nước thải sau khi xử lý được sử dụng để nuôi cá, nuôi lươn. Mô hình này không chỉ giúp giảm chi phí sản xuất mà còn bảo vệ môi trường đất và nước một cách hiệu quả, không đưa chất thải độc hại ra môi trường.

Chiến lược chuyển đổi xanh còn bao gồm việc trồng rừng và bảo vệ rừng. Rừng không chỉ là lá phổi xanh, giữ đất, giữ nước, điều hòa khí hậu mà còn là nguồn tài nguyên quý cho các mô hình nông lâm kết hợp giá trị cao. Theo thống kê của Chi cục Kiểm lâm tỉnh, trung bình mỗi năm toàn tỉnh trồng mới trên 11.000 ha rừng, đứng TOP đầu trong khu vực miền núi phía Bắc. Nguồn gỗ rừng trồng dồi dào, với sản lượng trên 1 triệu m3 mỗi năm, đảm bảo ổn định nguồn nguyên liệu cho công nghiệp chế biến gỗ trong và ngoài tỉnh, tạo ra một chuỗi giá trị bền vững, có tính cạnh tranh cao.

Từ một tỉnh khó khăn, sản xuất nông nghiệp lạc hậu, nhờ ứng dụng mạnh mẽ khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, ngành Nông nghiệp và Môi trường đã bứt phá, giá trị sản xuất hằng năm của ngành đạt trên 4%/năm, bảo đảm an ninh lương thực và củng cố vững chắc vị trí trụ đỡ của các ngành kinh tế địa phương.

Với sự đầu tư mạnh mẽ vào công nghệ số và công nghệ sinh học, nông nghiệp của tỉnh đã, đang và sẽ vượt qua mọi rào cản, tạo ra những sản phẩm có giá trị cao, được thị trường đón nhận và xây dựng một thương hiệu “Nông nghiệp xanh” vững chắc.

Phát triển nông nghiệp theo hướng hiện đại hoá là hướng đi tất yếu và phù hợp với điều kiện thực tiễn của Tuyên Quang trong giai đoạn hiện nay. Những kết quả bước đầu cho thấy việc ứng dụng khoa học – công nghệ, tổ chức lại sản xuất và tăng cường liên kết chuỗi đã mang lại hiệu quả rõ rệt, giúp nâng cao giá trị gia tăng của nông sản và thu nhập cho người nông dân.

Để ngành nông nghiệp bắt nhịp với xu thế hiện nay, trước đó, ngày 19/12/2025, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Tuyên Quang tổ chức Hội thảo “góp ý dự thảo kế hoạch chuyển đổi số ngành nông nghiệp và môi trường giai đoạn 2025 – 2030”.

Lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường Tuyên Quang cho rằng, Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 nhấn mạnh yêu cầu đẩy mạnh chuyển đổi số toàn diện, người dân và doanh nghiệp là trung tâm, gắn chuyển đổi số với tầm nhìn Quốc gia, phát triển kinh tế số, xã hội số và nâng cao năng lực vào quản lý Nhà nước. Đây là những định hướng có tính xuyên suốt, đặt ra những yêu cầu rất cao đối với quản lý Tài Nguyên, Môi trường và Nông nghiệp…

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu và yêu cầu ngày càng cao của thị trường, để ngành nông nghiệp Tuyên Quang phát triển lâu dài, địa phương tiếp tục gắn hiện đại hoá với bảo vệ môi trường, kinh tế xanh và kinh tế tuần hoàn. Đây chính là nền tảng quan trọng để xây dựng nền nông nghiệp hiệu quả, bền vững và hội nhập.

Phương Thảo