Kenya đặt mục tiêu dẫn đầu châu Phi về giao dịch tín chỉ carbon

TMO - Kenya đang triển khai nhiều giải pháp để trở thành trung tâm giao dịch tín chỉ carbon hàng đầu châu Phi. Với lợi thế về tài nguyên rừng và năng lượng tái tạo, quốc gia này kỳ vọng thu hút đầu tư xanh và thúc đẩy phát triển nền kinh tế tuần hoàn.

Chính phủ Kenya coi đây là bước đi chiến lược trong ứng phó biến đổi khí hậu và định hình vai trò trên thị trường carbon khu vực. Bên cạnh đó, Kenya hy vọng phát triển tín chỉ carbon thành ngành xuất khẩu chủ lực sẽ đóng góp tới 80% tài chính cho kế hoạch khí hậu quốc gia.

Trước đó, theo dự thảo Quy định về biến đổi khí hậu năm 2025, đối với cả hình thức bắt buộc và tự nguyện việc giao dịch tín chỉ carbon tại Kenya sẽ được kiểm soát chặt chẽ, và chỉ được thực hiện qua sàn giao dịch được cấp phép, với hệ thống lưu ký và thanh toán vận hành theo luật chứng khoán hiện hành.

Ngoài ra, chỉ những tín chỉ carbon đáp ứng các tiêu chuẩn xác minh, được ghi nhận trong Sổ đăng ký Quốc gia và phát hành từ các dự án đã được cơ quan quản lý quốc gia phê duyệt mới đủ điều kiện giao dịch.  Điều này đánh dấu bước tiến lớn trong việc chuẩn hóa hoạt động lâu nay tồn tại dưới hình thức các thỏa thuận song phương.

Do đó, Kenya đặt mục tiêu trở thành trung tâm giao dịch tín chỉ carbon được quản lý đầy đủ đầu tiên tại châu Phi với hàng loạt dự thảo quy định mới được ban hành, đưa thị trường này vào sự giám sát của Cơ quan Quản lý Thị trường Vốn (CMA).

Kenya kỳ vọng trở thành quốc gia dẫn đầu châu Phi về giao dịch tín chỉ carbon. (Ảnh minh hoạ). 

Với vai trò là một trong những “bể hấp thụ carbon” lớn của thế giới, châu Phi đang thu hút đầu tư toàn cầu. Vì vậy, Kenya hy vọng phát triển ngành này thành ngành xuất khẩu chủ lực, đóng góp tới 80% tài chính cho kế hoạch khí hậu quốc gia.

Theo đó, Dự thảo trao quyền lớn hơn cho Bộ trưởng Bộ Môi trường Kenya, bao gồm việc quyết định số lượng tín chỉ được phép giao dịch, căn cứ trên mục tiêu giảm phát thải mà Kenya đã cam kết trong Đóng góp quốc gia tự nguyện (NDCs). Chỉ các khoản cắt giảm bổ sung, ngoài cam kết hiện tại mới được bán ra, và phải đến từ các ngành khó giảm phát thải như xi măng, thép, hàng không.

Đối với các giao dịch quốc tế, sẽ phải dựa trên thỏa thuận song phương hoặc đa phương có hiệu lực pháp lý, minh bạch và đảm bảo không trùng lặp tín chỉ. Nếu xảy ra tranh chấp, các bên sẽ hòa giải tại Trung tâm Trọng tài Quốc tế Nairobi trước khi đưa ra Tòa án Môi trường Quốc gia.

Được biết, tín chỉ carbon là đơn vị đại diện cho mỗi tấn CO2 được ngăn chặn hoặc loại bỏ khỏi khí quyển, thông qua các dự án năng lượng tái tạo, xử lý chất thải hoặc bảo tồn rừng. Chúng có thể bán lại hoặc giữ lại, và được giao dịch trong hai thị trường: bắt buộc (theo hạn ngạch phát thải của chính phủ) và tự nguyện (doanh nghiệp tự mua để bù đắp phát thải).

Thuỳ Vân