Ứng dụng công nghệ tưới thông minh trên cánh đồng lúa giảm phát thải

TMO - Việc áp dụng công nghệ tưới ướt khô xen kẽ (AWD) trong canh tác lúa chất lượng cao không chỉ giúp tiết kiệm đáng kể lượng nước tưới, giảm chi phí sản xuất mà còn góp phần cắt giảm phát thải khí nhà kính.

Triển khai trong mô hình thí điểm Đề án 1 triệu ha chuyên canh lúa chất lượng cao, phát thải thấp gắn với tăng trưởng xanh vùng đồng bằng sông Cửu Long đến năm 2030, công nghệ AWD đã được đưa vào ứng dụng. 

Trong đó, tại tỉnh An Giang, công nghệ này được thực hiện trên cánh đồng lúa của Hợp tác xã Dịch vụ Nông nghiệp Thanh niên Phú Hòa (xã Tân Hội) với diện tích 50 ha mô hình thí điểm. Theo báo cáo của Trung tâm Khuyến nông tỉnh An Giang, việc triển khai công nghệ AWD, đo dinh dưỡng đất, kiểm soát khí thải nhà kính, ghi chép nhật ký và thống kê, chia sẻ dữ liệu sản xuất trực tuyến đã cho những kết quả tích cực.

Điểm nổi bật của mô hình là toàn bộ hệ thống thiết bị giám sát, đo đạc được nghiên cứu, thiết kế và chế tạo trong nước, tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI). Hệ thống gồm nhiều thiết bị chuyên biệt: cảm biến quan trắc môi trường (nhiệt độ, độ ẩm, ánh sáng, chỉ số nhiệt trong bán kính 10 km); cảm biến cấu trúc đất (N, P, K, EC, pH, độ ẩm, nhiệt độ đất); cảm biến mực nước mặt ruộng trong suốt mùa vụ; thiết bị giám sát điện năng giúp máy bơm nước có thể bật/tắt từ xa.

(Ảnh minh họa). 

Đáng chú ý, thiết bị đo phát thải khí nhà kính (CH4, CO2, N2O) sử dụng công nghệ TDLAS và NDIR cho phép đo trực tiếp, chính xác ngay trên đồng ruộng. Toàn bộ dữ liệu được thu thập, lưu trữ và báo cáo trực tuyến qua nền tảng điện toán đám mây, minh bạch và không bị can thiệp. Các số liệu được hiển thị thời gian thực, trực quan bằng biểu đồ và có thể xuất ra định dạng excel để phục vụ phân tích.

Nền tảng số còn cho phép phân quyền quản lý, theo dõi quy trình canh tác, quản lý nước, giống, phân bón và hoạt động sản xuất của từng hộ nông dân. Với thiết kế nhỏ gọn, dễ vận hành, hệ thống thiết bị này hỗ trợ đắc lực cho lực lượng khuyến nông cộng đồng, giảm công sức phải lội ruộng đo đạc, ghi chép thủ công, đồng thời mở ra tiền đề xây dựng tín chỉ các-bon trong nông nghiệp bền vững.

Theo Trung tâm Khuyến nông Quốc gia, ngoài cánh đồng thí điểm tại xã Tân Hội (An Giang), hệ thống thiết bị AWD đã được triển khai tại Hợp tác xã Nông nghiệp VINACAM (xã Hòn Đất, tỉnh An Giang) và Hợp tác xã Dịch vụ Nông nghiệp Tiến Thuận (xã Vĩnh Thạnh, TP. Cần Thơ).

Các HTX đánh giá công nghệ này phù hợp với sản xuất quy mô lớn, dễ tiếp cận, góp phần gia tăng hiệu quả quản lý đồng ruộng. việc áp dụng công nghệ tưới tiết kiệm nước, giảm phát thải khí nhà kính là xu thế tất yếu của ngành lúa gạo Việt Nam. Nếu nhân rộng, công nghệ AWD sẽ trở thành công cụ quan trọng giúp nâng cao giá trị hạt gạo, đồng thời khẳng định cam kết quốc gia về phát triển nông nghiệp xanh, bền vững, gắn với mục tiêu giảm phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050.../.

Thu Hằng