Tích hợp 3 Chương trình mục tiêu quốc gia - giúp người dân có cuộc sống ấm no, hạnh phúc

TMO – Sau khi tích hợp thành 1, Chương trình sẽ được triển khai trên toàn quốc trong 10 năm, chia thành hai giai đoạn (2026-2030 và 2031-2035) với mục tiêu trọng tâm là thu nhập, giảm nghèo, tỉ lệ xã và tỉnh đạt chuẩn nông thôn mới, cùng các vấn đề cấp thiết của đồng bào miền núi.

Trình bày Tờ trình tại hội trường Quốc hội mới đây về chủ trương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia giai đoạn đến năm 2035, Bộ trưởng Nông nghiệp và Môi trường Trần Đức Thắng cho biết, đến hết tháng 10/2025, 3 Chương trình mục tiêu quốc gia giai đoạn 2021-2025 (Chương trình xây dựng nông thôn mới, Chương trình giảm nghèo bền vững và Chương trình phát triển kinh tế xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi) đã cơ bản đạt và vượt một số chỉ tiêu, còn 4/21 chỉ tiêu chưa hoàn thành.

Về phân bổ và giải ngân vốn ngân sách Trung ương, gần 176.000 tỉ đồng đã được giao cho các bộ, ngành, địa phương, đạt 90,4% dự toán. Đến tháng 10-2025, tỉ lệ giải ngân đạt 67,9%; ước đến hết tháng 1-2026 đạt cao nhất 75%, còn khoảng 45.000 tỉ đồng chuyển sang năm 2026.

Mô hình phát triển kinh tế giúp xóa đói giảm nghèo ở nhiều địa phương. Ảnh minh họa.

Tuy nhiên, vẫn còn một số tồn tại. Đơn cử, hệ thống cơ chế chính sách hướng dẫn chậm ban hành, chưa rõ ràng; nội dung, đối tượng đầu tư chưa sát thực tiễn; một số địa phương chưa quyết liệt; các chương trình vẫn chồng chéo, trùng lặp, làm phân tán nguồn lực và giảm hiệu quả. Chính phủ trình Quốc hội chủ trương tích hợp 3 chương trình thành một chương trình duy nhất, với mục tiêu cao nhất là giúp người dân có cuộc sống ấm no, hạnh phúc. Việc tích hợp không làm giảm chính sách mà khắc phục chồng chéo, tập trung ưu tiên hơn cho vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.

Đối tượng thụ hưởng bao gồm các xã, thôn, người dân, cộng đồng và các tổ chức trên phạm vi cả nước, trong đó ưu tiên địa bàn nghèo và vùng dân tộc thiểu số. Chương trình sẽ được triển khai trên toàn quốc trong 10 năm, chia thành hai giai đoạn: 2026-2030 và 2031-2035. Mục tiêu trọng tâm là thu nhập, giảm nghèo, tỉ lệ xã và tỉnh đạt chuẩn nông thôn mới, cùng các vấn đề cấp thiết của đồng bào miền núi.

Chương trình dự kiến gồm hai hợp phần: Hợp phần 1 (10 nhóm nội dung chung, thực hiện trên phạm vi cả nước. Hợp phần 2 (5 nhóm nội dung đặc thù nhằm phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, là các chính sách đặc thù được đầu tư bổ sung riêng cho khu vực này.

Về nguồn lực thực hiện chương trình, trong giai đoạn 2026-2030: Sử dụng vốn ngân sách Trung ương bố trí trực tiếp: 100.000 tỉ đồng; Vốn lồng ghép từ các chương trình mục tiêu quốc gia và các dự án khác cho nông thôn và vùng dân tộc thiểu số: khoảng 360.000 tỉ đồng; Còn lại là vốn ngân sách địa phương và các nguồn hợp pháp khác…

Về cơ chế quản lý và tổ chức thực hiện, Bộ Nông nghiệp và Môi trường là cơ quan chủ chương trình; Bộ Dân tộc và Tôn giáo hướng dẫn, giám sát các nội dung liên quan đến vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi. Các bộ, ngành liên quan hướng dẫn theo phân công. Bộ trưởng Nông nghiệp và Môi trường kiến nghị Quốc hội xem xét thông qua hồ sơ, ban hành Nghị quyết về chủ trương đầu tư chương trình giai đoạn 2026-2035; cho phép kéo dài thời gian thực hiện và giải ngân vốn ngân sách Nhà nước của ba chương trình mục tiêu quốc gia đến hết ngày 31/12/2026 để hoàn thành các mục tiêu giai đoạn 2021-2025…/.

THIÊN LÝ