Tháo gỡ để Cái Mép – Thị Vải “cất cánh”

TMO - Trong chuyến thăm và làm việc với tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu vào chiều 18/12, Thủ tướng Phạm Minh Chính cùng lãnh đạo các bộ ngành đều cơ bản ủng hộ các giải pháp đột phá để phát triển cụm cảng Cái Mép-Thị Vải, phát huy mạnh mẽ tiềm năng, thế mạnh rất lớn của tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu về kinh tế biển, cảng biển.

Cảng Cái Mép - Thị Vải có thể tiếp nhận tàu có trọng tải đến 250.000 tấn.

Trong buổi làm việc, nhiều đại biểu đề cập đến tiềm năng rất lớn của tỉnh và các giải pháp để khai thác hiệu quả những lợi thế đặc trưng trong phát triển kinh tế biển, phát huy lợi thế là 1 trong 2 cảng biển nước sâu của quốc gia, nhất là hệ thống cảng biển đặc biệt Cái Mép-Thị Vải.

Tiềm năng lớn nhưng chưa thể kết nối

Chủ tịch UBND tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu Nguyễn Văn Thọ cho biết, Cảng Cái Mép-Thị Vải là 01 trong 23 cảng trên thế giới có thể tiếp nhận tàu có trọng tải đến 250.000 tấn; thuộc nhóm 50 cảng biển có sản lượng khai thác container cao nhất thế giới; hằng năm đóng góp cho ngân sách Trung ương hơn 20.000 tỷ đồng thuế xuất nhập khẩu. Năm 2021, tuy có ảnh hưởng dịch bệnh nhưng tổng sản lượng hàng thông qua cảng Cái Mép-Thị Vải là 79 triệu tấn, tăng 4%, trong đó hàng container bằng tàu biển tăng 16,8%.

Tuy nhiên, hiện nay hệ thống Cảng Cái Mép-Thị Vải chưa đủ điều kiện để trở thành cảng trung chuyển quốc tế, chưa thu hút được các hãng tàu lớn và mất đi tính cạnh tranh với các cảng nước sâu khác trong khu vực và thế giới do thiếu các yếu tố: Các cảng đang bị chia cắt, cầu cảng chưa gắn kết, hàng hóa từ tàu nhỏ chuyển sang tàu lớn không có sự liên thông, chưa thật sự là cảng trung chuyển; thiếu một tổ chức kiểm tra chuyên ngành tại chỗ; thiếu một hệ sinh thái Logistics; thiếu một hệ thống giao thông kết nối liên vùng đa phương thức; chi phí logistics cao, thời gian thông quan kéo dài.

Tháo gỡ để kết nối

Theo ông Thọ, với vai trò là cảng biển đặc biệt của cả nước, cần có các chính sách đột phá phát triển cụm cảng Cái Mép-Thị Vải, trong đó có chính sách cảng mở. Đồng thời, để nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống cảng Cái Mép-Thị Vải, phải tạo điều kiện thuận lợi nhất cho việc thông quan hàng hóa, cần thiết nhất là đơn giản thủ tục, giảm thời gian, chi phí thông quan.

Do đó, tỉnh kiến nghị thúc đẩy hệ thống hạ tầng logistics, giao thông với các giải pháp như thí điểm cơ chế cảng mở tại cụm cảng container khu vực Cái Mép, thành lập Chi cục Kiểm định hải quan tại khu vực cảng Cái Mép-Thị Vải, triển khai dự án đường cao tốc Biên Hòa-Vũng Tàu, đường vành đai 4, dự án đường sắt Biên Hòa-Vũng Tàu… và đặc biệt là dự án Trung tâm Logistics Cái Mép Hạ với tổng mức đầu tư khoảng 19.200 tỷ đồng.

Dự án trung tâm logistics Cái Mép Hạ bao gồm: Trung tâm logistics và bến cảng Cái Mép Hạ (984,24ha); diện tích mặt nước (455,77ha); đất dự trữ kho năng lượng sạch (197,65ha); diện tích mặt nước tiềm năng (125,34ha). Dự án có tổng diện tích 1.763 ha, trong đó có 936 ha đất rừng. Việc quyết định chủ trương đầu tư dự án này thuộc thẩm quyền của Quốc hội (do chuyển đất rừng trên 500 ha).

Có thể nói, đây là một trung tâm trung chuyển hàng hóa tầm cỡ khu vực và thế giới, cùng với chức năng của một khu thương mại tự do. Dự án Trung tâm Logistics Cái Mép Hạ là một phần không thể thiếu của cảng cửa ngõ trung chuyển quốc tế Cái Mép và phía nam Việt Nam.

Trong khi đó, đường cao tốc Biên Hòa-Vũng Tàu là tuyến giao thông đặc biệt quan trọng kết nối trực tiếp với hệ thống cảng Cái Mép-Thị Vải, sân bay Long Thành, vùng kinh tế trọng điểm phía Nam và hệ thống đường cao tốc khu vực phía Nam.

Do đó, việc sớm đầu tư và hoàn thành dự án đường cao tốc Biên Hòa-Vũng Tàu sẽ góp phần rất lớn vào việc thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của các tỉnh Đồng Nai, Bà Rịa-Vũng Tàu nói riêng và vùng Đông Nam Bộ nói chung, đồng thời bảo đảm kết nối với Cảng hàng không quốc tế Long Thành để hình thành hệ thống giao thông kết nối liên vùng.

Quốc Dũng