Chống IUU: Đẩy nhanh tiến độ triển khai các giải pháp kỹ thuật và pháp lý

TMO – Bộ Nông nghiệp và Môi trường yêu cầu đơn vị kỹ thuật phải thiết kế giao diện phần mềm đơn giản, dễ sử dụng nhất để mọi ngư dân đều có thể tiếp cận. Ứng dụng cũng sẽ được công khai trên các kho tải (App Store, CH Play) kèm đường dẫn truy xuất để đảm bảo tính minh bạch trước các tổ chức quốc tế.

Xác định tính cấp bách của đợt cao điểm gỡ thẻ vàng trước đợt thanh tra lần thứ 5 của Ủy ban Châu Âu (EC), Bộ Nông nghiệp và Môi trường yêu cầu phải đẩy nhanh tiến độ triển khai các giải pháp kỹ thuật và pháp lý.

Theo đó, cơ quan này đã chỉ đạo 9 nội dung trọng tâm về chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU) trước thời điểm đoàn thanh tra của EC sang Việt Nam vào tháng 4/2026 bao gồm khẩn trương hoàn thiện vận hành toàn diện các hệ thống quản lý tàu cá và hoạt động tàu cá khai thác thủy sản, siết chặt quản lý thiết bị giám sát hành trình (VMS) và tàu dịch vụ hậu cần, đồng thời xử lý dứt điểm tàu "3 không", tàu vi phạm vùng biển nước ngoài và tăng cường xử phạt hành chính đối với cả ngư dân lẫn doanh nghiệp xuất khẩu.

(Ảnh minh họa)

Bộ Nông nghiệp và Môi trường yêu cầu Cục Thủy sản và Kiểm ngư thông báo chủ trương này tới 21 tỉnh, thành phố ven biển để các địa phương chủ động chuẩn bị hạ tầng, nhân lực và tập huấn cho ngư dân. Tinh thần chỉ đạo là các địa phương phải hoàn tất công tác chuẩn bị trước Tết Nguyên đán để hệ thống vận hành trơn tru ngay giữa tháng 2, đảm bảo có đầy đủ số liệu thực tế để làm việc với đoàn thanh tra EC.

Một trong những vấn đề được quan tâm là tính khả thi của việc ghi nhật ký khai thác điện tử của hệ thống truy xuất nguồn gốc thủy sản (eCDT) trong điều kiện thực tế trên biển. Nhiều ngư dân và chủ tàu lo ngại việc mất sóng viễn thông khi đánh bắt xa bờ sẽ khiến họ không thể cập nhật dữ liệu, dẫn đến nguy cơ bị xử phạt oan. Giải quyết vấn đề này, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã thống nhất phương án kỹ thuật đối với hệ thống eCDT và cơ sở dữ liệu quốc gia VNFishbase được thiết kế để hoạt động ổn định ở cả hai chế độ Online và Offline.

Cụ thể, khi tàu hoạt động ở vùng biển xa không có sóng, ngư dân vẫn thao tác ghi nhật ký trên ứng dụng bình thường. Dữ liệu sẽ được lưu tạm trên thiết bị và tự động đồng bộ về Trung tâm dữ liệu của Cục Thủy sản và Kiểm ngư ngay khi tàu bắt được tín hiệu vệ tinh hoặc quay về vùng có sóng. Giải pháp này giúp ngư dân yên tâm bám biển dài ngày, đảm bảo tuân thủ quy định mà không phụ thuộc hoàn toàn vào hạ tầng mạng.

Đồng thời, yêu cầu đơn vị kỹ thuật phải thiết kế giao diện phần mềm đơn giản, dễ sử dụng nhất để mọi ngư dân đều có thể tiếp cận. Ứng dụng cũng sẽ được công khai trên các kho tải (App Store, CH Play) kèm đường dẫn truy xuất để đảm bảo tính minh bạch trước các tổ chức quốc tế.

Đối với các chủ tàu, việc đồng bộ hóa thủ tục hành chính là nhu cầu cấp thiết để giảm tải gánh nặng giấy tờ. Thực tế cho thấy, quy trình quản lý tàu cá hiện nay có sự tham gia của cả ngành thủy sản (quản lý tại cảng) và Bộ đội Biên phòng (quản lý xuất/nhập bến tại trạm kiểm soát)…/.

LÝ LAN