Tận dụng phế phụ phẩm ngành giấy làm thức ăn chăn nuôi

TMO - Protein từ phế phụ phẩm ngành giấy có thể trở thành nguyên liệu tiềm năng cho sản xuất thức ăn chăn nuôi, góp phần phát triển và làm chủ công nghệ sản xuất thức ăn chăn nuôi vốn khan hiếm và đang phụ thuộc vào nhập khẩu.

Đó là kết quả của đề tài “Nghiên cứu công nghệ sản xuất protein đơn bào từ nguồn phụ phẩm ngành giấy và ứng dụng trong sản xuất thức ăn chăn nuôi” do Trường Đại học Bách Khoa Hà Nội chủ trì thực hiện. Nhóm thực hiện đề tài cho biết, trước nhu cầu ngày càng tăng về protein làm thức ăn chăn nuôi, những năm gần đây, các nghiên cứu phát triển công nghệ và tăng cường tận dụng các nguồn phế phụ phẩm công - nông nghiệp lại được tiếp tục trở lại.

Trong số các chủng loại đa dạng của phế phụ phẩm ngành công nghiệp giấy (như dăm mảnh gỗ vụn, bùn thải, vỏ cây, giấy phế liệu…) thì dăm mảnh vụn và bùn thải chứa xơ sợi của quá trình xeo giấy là hai dạng có tiềm năng trữ lượng lớn chưa được tận dụng hiệu quả và có tính chất phù hợp để chuyển hóa thành đường, sử dụng cho chế biến sinh - hóa học.

Lượng phế phụ phẩm từ ngành giấy được tận dụng để sản xuất thức ăn chăn nuôi 

Lượng phế liệu gỗ dưới dạng dăm mảnh vụn có thể đạt hàng ngàn tấn, được tập trung ở các doanh nghiệp sản xuất bột giấy và chế biến dăm mảnh, hiện có thể được tận dụng để sản xuất ván công nghiệp, phân bón hữu cơ hay viên nén nhiên liệu, làm chất đốt cho các lò đốt đa năng. Là dạng vật liệu lignocellulose ít bị phân hủy sinh học và dễ dàng thu gom, tồn trữ, dăm mảnh vụn hoàn toàn phù hợp cho sản xuất các sản phẩm giá trị gia tăng.

Đề tài tuyển chọn được chủng giống nấm men phát triển trên đường chuyển hóa từ phế liệu gỗ keo tai tượng; xây dựng được quy trình công nghệ và mô hình thiết bị sản xuất protein đơn bào từ phế liệu gỗ keo tai tượng, quy mô 1000 lít dịch lên men/mẻ; ứng dụng thử protein bào làm phụ gia thức ăn chăn nuôi lợn và gà…

Đến nay, đề tài đã thực hiện đầy đủ các nội dung nghiên cứu, đạt mục tiêu đặt ra, sản phẩm đầy đủ theo đăng ký. Cụ thể, đã tạo được 01 chủng giống Candida utilis 060920 biến thể từ chủng giống gốc thương mại, sinh trưởng tốt trên môi trường là dung dịch đường xylose, glucose chế tạo từ phế liệu gỗ keo tai tượng, có đặc tính vượt trội về nhiệt độ lên men tối ưu 34-36oC so với chủng giống gốc (có nhiệt độ lên men tối ưu ở 25oC), phù hợp với điều kiện sử dụng ở Việt Nam. Chủng nấm men có thể được nghiên cứu phát triển đối với những môi trường dung dịch đường khác, tạo protein đơn bào.

Nhóm nghiên cứu thực hiện nuôi cấy nấm men trong phòng thí nghiệm 

Đồng thời, nhóm nghiên cứu đã xây dựng được quy trình công nghệ và mô hình thiết bị sản xuất protein đơn bào nhiều công đoạn từ phế liệu gỗ keo tai tượng quy mô lên men nấm men trong môi trường dịch đường xylose và glucose 1000 lít/mẻ. Ngoài ra, đã sản xuất được 506,2 kg nấm men từ chủng Candida utilis 060920, có hàm lượng protein thô đạt 49,2-57,8%, phù hợp làm thức ăn chăn nuôi, đáp ứng yêu cầu về vệ sinh an toàn theo quy định hiện hành.

Nhóm nghiên cứu đã ứng dụng protein đơn bào phối trộn với cám ngô và phụ gia cho sản xuất 5076,2 kg thức ăn chăn nuôi gà và lợn thịt cho thấy, protein đơn bào có thể thay thế nguồn protein truyền thống, như bột cá, bã đậu. Vật nuôi hấp thụ tốt thức ăn bổ sung protein đơn bào, tăng trọng cao hơn thức ăn truyền thống

Thông qua việc triển khai đề tài đã tận dụng phế liệu gỗ keo tai tượng - một nguồn phế phụ phẩm tiềm năng của ngành công nghiệp giấy, nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn tài nguyên thiên nhiên, tạo ra sản phẩm giá trị gia tăng thiết yếu, tăng cường tái chế, góp phần phát triển lĩnh vực công nghiệp chế biến, hiện đại hóa và nâng cao tính cạnh của ngành công nghiệp giấy Việt Nam.

An Khang