Phát triển nông nghiệp theo hướng công nghệ cao

TMO - Những năm gần đây, tỉnh Bắc Ninh đã đẩy mạnh chuyển đổi mô hình sản xuất nông nghiệp truyền thống sang ứng dụng công nghệ cao, nhất là trong trồng trọt, chăn nuôi và thủy sản. Nhiều mô hình nông nghiệp được cơ giới hoá mang lại kết quả tích cực.

Thời gian qua, tỉnh Bắc Ninh chú trọng phát triển nông nghiệp theo hướng công nghệ cao nhằm nâng cao năng suất, chất lượng và giá trị gia tăng cho sản phẩm. Đây được xem là giải pháp đột phá để xây dựng nền nông nghiệp hiện đại, bền vững và thích ứng với biến đổi khí hậu. Hoạt động canh tác, thu hoạch cũng được người dân sử dụng máy móc như máy cấy, máy gặt, phun thuốc trừ sâu bằng máy bay không người lái…

Nhờ đó, hiệu quả sản xuất được nâng lên rõ rệt, tiết kiệm chi phí, giảm thiểu rủi ro do thời tiết và dịch bệnh. Tỉnh cũng chú trọng phát triển vùng sản xuất tập trung, liên kết chuỗi giá trị và thu hút doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp. Đến nay, nhiều sản phẩm nông nghiệp công nghệ cao của Bắc Ninh đã có mặt tại các siêu thị, kênh phân phối lớn và được người tiêu dùng tin tưởng.

Việc phát triển nông nghiệp theo hướng công nghệ cao đang góp phần thay đổi diện mạo nông thôn, nâng cao thu nhập và đời sống cho người dân địa phương. Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường, tỷ lệ cơ giới hóa trong sản xuất lúa, khâu làm đất, tưới tiêu hiện đạt khoảng 90%, gieo cấy đạt xấp xỉ 10%, phun thuốc bảo vệ thực vật đạt khoảng 50%, thu hoạch đạt gần 90%.

Trong sản xuất rau màu tỷ lệ cơ giới hóa trong khâu làm đất, tưới tiêu ước đạt trên 90%, phun thuốc bảo vệ thực vật ước đạt hơn 30%, gieo trồng ước đạt từ 1-2%, thu hoạch ước đạt từ 7-10%, sơ chế, bảo quản ước đạt từ 2-3%. Cơ giới hóa cộng với áp dụng tiến bộ kỹ thuật vào sản xuất đã góp phần nâng cao giá trị thu nhập trên đồng ruộng. Với mục tiêu phát triển nông nghiệp theo hướng hiện đại, bền vững, những năm qua ngành Nông nghiệp đã tham mưu cho tỉnh xây dựng, ban hành nhiều chính sách tạo động lực để các tổ chức, cá nhân đầu tư vào nông nghiệp.

Áp dụng khoa học công nghệ vào sản xuất có ý nghĩa quan trọng giúp người dân thay đổi tư duy nhận thức, nâng cao chất lượng giá trị sản phẩm, có thu nhập ổn định và yên tâm gắn bó với ruộng đồng.

Các mô hình cơ giới hóa trong trồng trọt chủ yếu trên địa bàn tỉnh như: Sản xuất rau quả trong nhà màng, nhà kính; ứng dụng thiết bị bay không người lái 3 trong 1 (gieo giống, rải phân, phun thuốc bảo vệ thực vật) trong sản xuất lúa; ứng dụng cơ giới hóa trong sản xuất khoai tây phục vụ chế biến...

Đặc biệt, mô hình ứng dụng thiết bị bay không người lái 3 trong 1 đối với sản xuất lúa được triển khai năm 2022 đã cho thấy hiệu quả rõ nét. Do đó, đã được nhân rộng tới nhiều địa phương trong toàn tỉnh, nhất là các vùng sản xuất lúa theo phương thức gieo sạ.

Mô hình giúp tăng hiệu quả kinh tế từ 15-17% so với cách gieo sạ truyền thống. Công nghệ bay không người lái cũng đang được hầu hết các hộ sản xuất lúa quy mô lớn và các hộ đã tập trung đất đai ứng dụng rộng rãi trên toàn tỉnh, phục vụ các công đoạn như gieo giống, rải phân và phun thuốc bảo vệ thực vật. Theo một số người dân, một máy gieo hạt có thể gieo xong 1 ha lúa trong 15 phút, bảo đảm mật độ hợp lý.

Thiết bị bay không người lái được nông dân Bắc Ninh sử dụng, góp phần giảm chi phí và bảo vệ sức khoẻ. (Ảnh: NH). 

Sử dụng thiết bị bay không người lái để phun thuốc bảo vệ thực vật với chi phí dao động từ 25-28 nghìn đồng/sào, thấp hơn so với phun thủ công (35 nghìn đồng/sào). Phun thuốc bằng máy giúp thuốc được phân bố đều, tiết kiệm khoảng 10% lượng thuốc và chi phí, hạn chế dư lượng hóa chất trên cánh đồng.

 Ở khâu thu hoạch, việc sử dụng máy móc cũng giúp giảm chi phí, chỉ còn khoảng 100-120 nghìn đồng mỗi sào trong khi thuê lao động là 350 nghìn đồng/sào. Một điểm đáng chú ý khác đó là, hiện nay, phần lớn lao động trong độ tuổi đã chuyển sang các ngành nghề khác khiến lực lượng lao động trong nông nghiệp chủ yếu là người cao tuổi, đã quá tuổi lao động.

Thế nên việc đẩy mạnh cơ giới hóa và ứng dụng khoa học kỹ thuật không chỉ là xu hướng tất yếu mà còn là giải pháp giúp giải phóng sức lao động, tối ưu hóa năng suất trên cùng một diện tích canh tác, hướng tới xây dựng nền nông nghiệp hiện đại, toàn diện và bền vững. Tuy nhiên, trên thực tế, cơ giới hóa vẫn chủ yếu tập trung ở khâu làm đất, thu hoạch còn gieo trồng, chế biến vẫn chiếm tỷ lệ rất thấp.

Theo đại diện lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường, bám sát tinh thần Nghị quyết 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, ngành Nông nghiệp đang rà soát, điều chỉnh các quy hoạch, kế hoạch lĩnh vực nông nghiệp sau sáp nhập để bảo đảm đồng bộ. Trong đó, chú trọng triển khai các đề tài, chương trình nghiên cứu khoa học, công nghệ thúc đẩy ứng dụng tiến bộ kỹ thuật ở các khâu, nhất là chế biến, gieo trồng, góp phần nâng cao hiệu quả, giá trị sản xuất.

Ứng dụng cơ giới hoá và phát triển nông nghiệp theo hướng công nghệ cao đang mở ra hướng đi mới cho ngành nông nghiệp Bắc Ninh, giúp địa phương nâng cao giá trị sản xuất, đảm bảo an toàn thực phẩm và tăng khả năng cạnh tranh của sản phẩm trên thị trường.

Với sự chủ động của người dân, các mô hình ứng dụng công nghệ hiện đại trong sản xuất nông nghiệp ngày càng được nhân rộng, mang lại hiệu quả kinh tế rõ nét. Bắc Ninh xác định đây là một trong những giải pháp trọng tâm để tái cơ cấu ngành nông nghiệp gắn với xây dựng nông thôn mới bền vững.

Trong thời gian tới, tỉnh tiếp tục khuyến khích doanh nghiệp, hợp tác xã đầu tư vào nông nghiệp công nghệ cao, đồng thời đẩy mạnh chuyển giao kỹ thuật và hỗ trợ tiêu thụ sản phẩm, hướng tới xây dựng một nền nông nghiệp phát triển toàn diện, hiện đại và phù hợp hơn với diễn biến thời tiết ngày càng cực đoan như hiện nay.

Bích Thuỷ