Mô hình ‘tôm – cua – cá’ dưới tán rừng ở Cà Mau

TMO – Với quy mô nuôi hơn 365.000 ha, chiếm khoảng 78% diện tích và sản lượng trên 36 nghìn tấn, chiếm khoảng 53%, Cà Mau hội tụ đầy đủ điều kiện để phát triển sản phẩm cua biển theo hướng hiện đại, gắn với chuỗi giá trị. 

Cà Mau được thiên nhiên ưu đãi hệ sinh thái rừng ngập mặn và đường bờ biển dài, là “cái nôi” của ngành thủy sản với sản lượng nuôi trồng, khai thác lớn. Từ lợi thế đó, người dân đã hình thành mô hình tôm – cua – cá dưới tán rừng, nhất là đối với cua. Với cua, Cà Mau phát triển theo hướng sinh thái, thân thiện môi trường, gắn sản xuất với bảo vệ tài nguyên rừng và biển.

Cua Cà Mau được nuôi chủ yếu trong hệ sinh thái rừng ngập mặn, nơi nguồn thức ăn tự nhiên dồi dào, môi trường ít chịu tác động của hóa chất nên cua có chất lượng thịt chắc, thơm, ngọt, giàu dinh dưỡng, được người tiêu dùng đánh giá cao. Đây không chỉ là sản phẩm chất lượng, sản lượng dẫn đầu cả nước với trên 36.000 tấn mỗi năm, mà còn là biểu tượng văn hóa của vùng đất Mũi, được thị trường trong và ngoài nước tin tưởng, yêu thích.

Người dân thu hoạch cua.

Với quy mô nuôi lớn nhất cả nước (hơn 365 nghìn hecta, chiếm khoảng 78% diện tích và sản lượng trên 36 nghìn tấn, chiếm khoảng 53%), Cà Mau hội tụ đầy đủ điều kiện để phát triển ngành hàng cua biển theo hướng hiện đại, gắn với chuỗi giá trị. Cua Cà Mau đã được Cục Sở hữu trí tuệ cấp Giấy chứng nhận đăng ký nhãn hiệu và được bảo hộ chỉ dẫn địa lý, tạo nền tảng pháp lý quan trọng để mở rộng thị trường, xây dựng thương hiệu ở tầm quốc gia và quốc tế.

Từ thực tiễn đó, Cà Mau định hướng xây dựng chuỗi giá trị sản xuất cua biển bài bản, từ con giống chất lượng, quy trình nuôi sinh thái, chứng nhận VietGAP, GlobalGAP, hữu cơ đến khâu thu hoạch, sơ chế, chế biến sâu, đa dạng hóa sản phẩm, nâng cao giá trị gia tăng. Cùng với phát triển nông nghiệp, Cà Mau đẩy mạnh du lịch sinh thái gắn với sản phẩm Cua Cà Mau, hình thành các tour tham quan rừng ngập mặn, trải nghiệm bắt cua, thưởng thức ẩm thực “hương rừng – vị biển” và thúc đẩy thương mại điện tử để nông dân, hợp tác xã, doanh nghiệp tiếp cận trực tiếp người tiêu dùng, thị trường quốc tế.

Mới đây, phát biểu tại lễ khai mạc Ngày hội Cua Cà Mau lần thứ II năm 2025, Thứ trưởng Nông nghiệp và Môi trường Trần Thanh Nam cho biết, Cà Mau không chỉ nổi tiếng với rừng U Minh Hạ bạt ngàn tràm xanh, mà còn với dải rừng đước ven biển - hệ sinh thái rừng ngập mặn đặc trưng, giàu đa dạng sinh học với nhiều loài thủy sản giá trị cao, đặc biệt là con cua đỏm – kiên cường, bám đất rừng đước, sống chan hòa cùng thiên nhiên.

Với quy mô nuôi cua lớn nhất cả nước, Cà Mau hiện đóng góp khoảng 78% diện tích và 53% sản lượng cua của cả nước. Địa phương xứng đáng được gọi là “thủ phủ cua của Việt Nam”, không chỉ bởi quy mô sản xuất mà còn bởi mô hình phát triển hài hòa giữa kinh tế và môi trường, giữa nuôi trồng thủy sản với bảo vệ rừng ngập mặn và sinh kế bền vững cho người dân.

Theo ông Nam, mô hình tôm – cua – rừng của Cà Mau đã được quốc tế ghi nhận, thể hiện rõ con đường phát triển kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, thích ứng với biến đổi khí hậu, góp phần quan trọng vào việc thực hiện cam kết phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050 của Việt Nam. Ngày hội Cua Cà Mau vì thế không chỉ là dịp tôn vinh sản vật địa phương, mà còn là thông điệp về lựa chọn phát triển bền vững của tỉnh và của ngành nông nghiệp Việt Nam trong giai đoạn mới.

MỸ KIM