Luật Địa chất và Khoáng sản (sửa đổi): Đảm bảo tính thống nhất, đồng bộ với các Luật khác

TMO – Sau hơn 10 năm triển khai thực hiện, nhiều quy định của Luật Khoáng sản 2010 đã bộc lộ một số bất cập. Đồng thời, công tác điều tra cơ bản địa chất, khoáng sản chưa được Luật hóa để có thể chủ động trong việc xác định các mục tiêu, nhiệm vụ và lĩnh vực cần điều tra. Mặt khác, để đảm bảo tính thống nhất, đồng bộ với các Luật khác được ban hành trong thời gian qua, Luật Địa chất và Khoáng sản được xây dựng thay thế Luật Khoáng sản năm 2010 và đã được Quốc hội thông qua tại Kỳ họp thứ 8 (11/2024).

Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, để khắc phục những hạn chế và thống nhất quản lý các hoạt động khoáng sản trong thời kỳ đổi mới, hội nhập, cho phép các tổ chức, cá nhân tham gia hoạt động thăm dò, khai thác, chế biến khoáng sản, năm 1996, Luật Khoáng sản được xây dựng và được Quốc hội thông qua năm 1996 (luật có hiệu lực cùng năm).

Tiếp tục đổi mới công tác quản lý các hoạt động khoáng sản phù hợp với thực tế, giải quyết các tồn tại, vướng mắc, vấn đề mới phát sinh, Luật Khoáng sản năm 2010 được xây dựng thay thế Luật Khoáng sản năm 1996 và đã được Quốc hội thông qua vào tháng 11/2010 (hiệu lực thi hành từ đầu năm 2011).

(Ảnh minh họa)

Đến nay, sau 13 năm thi hành, nhiều quy định của Luật Khoáng sản 2010 đã bộc lộ một số bất cập khi triển khai thực hiện. Đồng thời, công tác điều tra cơ bản địa chất, khoáng sản chưa được Luật hóa để có thể chủ động trong việc xác định các mục tiêu, nhiệm vụ và lĩnh vực cần điều tra. Mặt khác, để đảm bảo tính thống nhất, đồng bộ với các Luật khác được ban hành trong thời gian qua, Luật Địa chất và Khoáng sản được xây dựng thay thế Luật Khoáng sản năm 2010 và đã được Quốc hội thông qua vào tháng 11/2024.

Theo Cục Địa chất và Khoáng sản, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, pháp luật và thể chế luôn là trụ cột trong quản trị tài nguyên. Sự ra đời của Pháp lệnh Tài nguyên khoáng sản 1989, tiếp đó là các Luật Khoáng sản 1996, 2010, và nay là Luật Địa chất và Khoáng sản 2024, đánh dấu bước phát triển từ “quản lý hành chính khai thác” sang “quản trị tổng hợp tài nguyên địa chất”.

Để tiếp tục hoàn thiện chính sách, pháp luật, đáp ứng yêu cầu mới của thực tiễn, Quốc hội đang tiếp tục sửa Luật Địa chất và Khoáng sản 2024. Việc sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Địa chất và Khoáng sản nhằm kịp thời tháo gỡ các vướng mắc phát sinh trong thực tiễn thi hành Luật, đặc biệt là các vấn đề về cơ chế cấp phép, khai thác, sử dụng khoáng sản phục vụ xây dựng các công trình, dự án quan trọng quốc gia; dự án đầu tư khẩn cấp, cấp bách do cấp có thẩm quyền quyết định; dự án đầu tư công, dự án đầu tư theo phương thức đối tác công tư; công trình, dự án phát triển kinh tế - xã hội thuộc thẩm quyền chấp thuận, quyết định chủ trương đầu tư của chính quyền địa phương theo quy định của pháp luật về đầu tư; các quy định về tiêu chí khoanh định khu vực không đấu giá quyền khai thác khoáng sản chưa đáp ứng yêu cầu giải phóng mọi nguồn lực, trong đó có nguồn lực khoáng sản cho phát triển kinh tế - xã hội trong tình hình mới; việc luật hóa các quy định về phân quyền, phân cấp và đặc biệt là các quy định riêng biệt về quản lý đất hiếm trong tình hình mới.

Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Địa chất và khoáng sản góp phần đẩy nhanh thủ tục triển khai các dự án phát triển hạ tầng, các dự án trọng điểm quốc gia cần khởi công trong thời gian tới. Đồng thời, là giải pháp thiết thực thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, góp phần hoàn thành mục tiêu tăng trưởng GDP 8% trong năm 2025, tạo nền tảng vững chắc hướng tới tốc độ tăng trưởng hai con số trong các năm tiếp theo…/.

VŨ MINH