Khắc phục hậu quả bom mìn sau chiến tranh đạt nhiều kết quả quan trọng

TMO – Một trong những kết quả đạt được trong thời gian qua về công tác khắc phục hậu quả bom mìn sau chiến tranh là đã giải phóng nguồn lực đất đai lớn cho phát triển kinh tế - xã hội, sản xuất kinh doanh, tạo sinh kế cho người dân. Đã triển khai 8.844 dự án khảo sát, rà phá, làm sạch khoảng 530 nghìn ha đất; xử lý an toàn hàng trăm tấn bom mìn, vật nổ, làm hồi sinh nhiều vùng đất chết.

Theo các báo cáo tại Hội nghị về khắc phục hậu quả bom mìn sau chiến tranh (vừa diễn ra mới đây), Việt Nam là một trong những dân tộc chịu nhiều đau thương, mất mát nhất do hậu quả chiến tranh, bom mìn, vật nổ, chất độc hóa học. Diện tích đất đai ô nhiễm bom mìn rất lớn; bom mìn sau chiến tranh đã cướp đi mạng sống của hơn 40 nghìn người vô tội, làm trên 60 nghìn người bị thương; đẩy hàng ngàn gia đình lâm vào cảnh khó khăn; môi trường sống, thiên nhiên bị tàn phá; tạo lực cản lớn trong phát triển kinh tế-xã hội.

Đảng, Nhà nước Việt Nam luôn dành sự quan tâm, tập trung nguồn lực cho khắc phục hậu quả chiến tranh, xử lý bom mìn, chất độc hóa học. Sau 15 năm thực hiện Chương trình hành động quốc gia khắc phục hậu quả bom mìn sau chiến tranh giai đoạn 2010 - 2025, công tác khắc phục hậu quả chiến tranh, bom mìn đạt được nhiều kết quả quan trọng.

Cây xanh được trồng tại khu vực đã xử lý sạch dioxin.

Theo đó, đã kịp thời ban hành thể chế, cơ chế, chính sách tạo hành lang pháp lý thuận lợi cho công tác khắc phục hậu quả chiến tranh, khắc phục hậu quả bom mìn và hỗ trợ nạn nhân bom mìn vật nổ; công tác rà phá bom mìn được nâng cao về chất lượng, hiệu quả, được chuẩn hóa về tổ chức thực hiện; Kịp thời tổ chức, kiện toàn bộ máy, năng lực quản lý, điều hành thực hiện nhiệm vụ được tăng cường.

Ban Chỉ đạo quốc gia khắc phục hậu quả bom mìn và chất độc hóa học sau chiến tranh, các tiểu ban chuyên môn, Trung tâm Hành động bom mìn quốc gia Việt Nam, Quỹ hỗ trợ khắc phục hậu quả bom mìn đã được thành lập, kiện toàn; một số địa phương thành lập Ban Chỉ đạo, Chi hội hỗ trợ nạn nhân bom mìn... Qua đó, tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo trong hệ thống chính trị, các cấp, các ngành và nâng cao nhận thức trong nhân dân; các giải pháp được triển khai đồng bộ, hiệu quả, gắn việc xây dựng chương trình, đề án, kế hoạch khắc phục hậu quả bom mìn với kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội của cả nước và từng địa phương.

Báo cáo chỉ rõ, đã huy động nguồn lực được đa dạng hóa, quốc tế hóa, xã hội hóa mạnh mẽ. Bên cạnh nguồn lực khá lớn được bố trí từ ngân sách nhà nước (hơn 23 nghìn tỷ đồng), các bộ, ngành, cơ quan đã tích cực huy động nguồn lực xã hội, hỗ trợ của các quốc gia, các nhà tài trợ quốc tế (viện trợ không hoàn lại khoảng 234 triệu USD) với nhiều dự án khắc phục hậu quả bom mìn đã thực hiện thành công; tổ chức thành công Hội nghị vận động tài trợ khắc phục hậu quả bom mìn (ngày 21/10/2025).

Đáng chú ý, giải phóng nguồn lực đất đai lớn cho phát triển kinh tế - xã hội, sản xuất kinh doanh, tạo sinh kế cho người dân. Đã triển khai 8.844 dự án khảo sát, rà phá, làm sạch khoảng 530 nghìn ha đất; xử lý an toàn hàng trăm tấn bom mìn, vật nổ, làm hồi sinh nhiều vùng đất chết. Hoàn thành lập Bản đồ nghi ngờ ô nhiễm bom mìn vật nổ trên phạm vi toàn quốc (công bố tháng 3/2018), làm cơ sở cho các bộ, ngành, địa phương hoạch định chiến lược, quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội an toàn, triển khai nhiều công trình, dự án quan trọng, trọng điểm.

Giảm thiểu thương vong có tính bước ngoặt; hỗ trợ nhân đạo toàn diện và bền vững. Số vụ tai nạn bom mìn giảm đáng kể, nhiều địa phương trong nhiều năm giảm tai nạn do bom mìn. Hàng trăm nghìn người được tiếp cận với các phương pháp phòng tránh tai nạn bom mìn. Các nạn nhân bom mìn, các đối tượng bị ảnh hưởng đã được hỗ trợ y tế, dạy nghề, tạo việc làm, hỗ trợ vật nuôi, cây trồng để phát triển kinh tế; 100% người khuyết tật nặng là nạn nhân bom mìn được hưởng trợ cấp xã hội hàng tháng; xây dựng cơ sở dữ liệu nạn nhân bom mìn; phát triển mạng lưới hỗ trợ nạn nhân...

Công tác tuyên truyền giáo dục là "chìa khóa" kéo giảm tỉ lệ thương vong do tai nạn bom mìn, vật nổ. Chú trọng công tác chỉ đạo, hướng dẫn, triển khai thực hiện hiệu quả tuyên truyền giáo dục phòng tránh tai nạn bom mìn; nâng cao nhận thức của cộng đồng... Đổi mới, sáng tạo cả về hình thức và nội dung tuyên truyền, giáo dục phòng tránh tai nạn bom mìn. Góp phần thực hiện đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, đa phương hóa, đa dạng hóa, là bạn, đối tác tin cậy, thành viên có trách nhiệm của cộng đồng quốc tế. Việt Nam đưa ra nhiều sáng kiến, kinh nghiệm trong khắc phục hậu quả bom mìn sau chiến tranh; góp phần thể hiện Việt Nam chủ động tham gia vào các cơ chế đa phương toàn cầu.

Theo báo cáo, Việt Nam trở thành hình mẫu về hợp tác khắc phục hậu quả chiến tranh trên thế giới, hợp tác quốc tế về rà phá bom mìn là thông điệp của một Việt Nam trân trọng giá trị hòa bình; Chương trình hành động bom mìn được xây dựng trên tiêu chí về nhân đạo và phát triển phù hợp với Hiến chương Liên Hợp Quốc, Luật Nhân đạo quốc tế. Phó Chủ tịch Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc đã đánh giá cao kết quả công tác khắc phục hậu quả bom mìn của Việt Nam…/.

HẢI YẾN