An ninh nguồn nước khu vực châu Âu đang bị đe dọa

TMO - Ô nhiễm, suy thoái môi trường sống, biến đổi khí hậu và việc khai thác quá mức các nguồn nước ngọt đang khiến hơn 60% lượng nước mặt của châu Âu ở tình trạng xấu.

Cơ quan Môi trường châu Âu (EEA) đã phân tích 120.000 vùng nước mặt và 3,8 triệu km2 khu vực nước ngầm tại 19 quốc gia của Liên minh châu Âu (EU) và Na Uy. Kết quả cho thấy chỉ có 37% các vùng nước mặt của châu Âu đạt tiêu chuẩn về chất lượng sinh thái, tức ở mức "tốt" hoặc "cao".  Đây là con số đáng lo ngại cho thấy tình trạng suy thoái nghiêm trọng của các hệ sinh thái sông, hồ và biển. Nguyên nhân chủ yếu do ô nhiễm không khí, như việc đốt than và khí thải từ ô tô, cũng như các hoạt động nông nghiệp, nơi chất thải đổ ra làm ô nhiễm đất.

Cảnh báo an ninh nguồn nước của châu Âu đang bị đe dọa. (Ảnh minh hoạ).

EEA cho biết các tác động của biến đổi khí hậu, bao gồm hạn hán và lũ lụt khắc nghiệt, và việc khai thác quá mức các nguồn nước ngọt đang gây sức ép lên các hồ, sông, vùng nước ven biển và nước ngầm của châu Âu ở mức "chưa từng có". Cơ quan này khuyến cáo ngành nông nghiệp châu Âu cần tăng cường sử dụng các phương thức canh tác theo hướng hữu cơ và thúc đẩy nông nghiệp sinh thái bền vững, kết hợp với sự thay đổi trong thói quen ăn uống của người dân. Các chính phủ cũng được khuyến nghị ưu tiên giảm lượng nước tiêu thụ và khôi phục hệ sinh thái, đặc biệt cần giảm 50% việc sử dụng thuốc trừ sâu từ nay đến năm 2030.

Báo cáo do Tổ chức Khí tượng Thế giới (WMO) công bố gần đây tiếp tục gióng hồi chuông cảnh báo, thúc giục các quốc gia phối hợp bảo đảm an ninh nguồn nước trước những mối đe dọa hiện hữu. Báo cáo của WMO chỉ ra rằng, năm 2023 là năm nóng nhất từng được ghi nhận. Nhiệt độ tăng cao kỷ lục là một trong những nguyên nhân khiến các con sông trên thế giới trải qua năm khô hạn nhất. Tình trạng hạn hán trên diện rộng xảy ra ở miền nam nước Mỹ, khu vực Trung Mỹ và một số quốc gia Nam Mỹ. Mực nước sông Amazon và hồ Titicaca tại Nam Mỹ ở mức thấp nhất trong lịch sử. Giám đốc phụ trách thủy văn, nước và băng quyển của WMO Stefan Uhlenbrook nêu rõ, trong hơn 30 năm thu thập dữ liệu, cơ quan khí tượng của Liên hợp quốc chưa bao giờ chứng kiến quy mô hạn hán lớn như vậy trên thế giới.

Dữ liệu của WMO cho thấy, khối lượng các sông băng, nguồn cung cấp nước cho sông ngòi ở nhiều quốc gia, giảm mạnh nhất trong nửa thế kỷ qua. Theo đó, các sông băng mất đi hơn 600 gigaton nước chỉ trong một năm. WMO cảnh báo, về lâu dài, hiện tượng băng tan có thể đe dọa an ninh nguồn nước của hàng triệu người. Ủy ban về nước của Liên hợp quốc (UN-Water) ước tính, khoảng 3,6 tỷ người hiện đối mặt tình trạng thiếu nước sạch trong ít nhất một tháng mỗi năm và con số này dự kiến tăng lên 5 tỷ người vào năm 2050. Điều này đồng nghĩa thế giới không dễ đạt được Mục tiêu phát triển bền vững (SDG) của Liên hợp quốc về bảo đảm việc tiếp cận và quản lý bền vững nguồn nước.

Bình An