Nuôi trồng thành công tảo xoắn nhờ ứng dụng công nghệ cao

TMO - Sau hơn 4 năm triển khai, nuôi trồng tảo xoắn bằng công nghệ hiện đại đã mang lại hiệu quả kinh tế cao cho người dân xã Bình Trị, huyện Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi.  

Tảo xoắn (tên khoa học là tảo Spirulina) được phát hiện vào năm 1960, từ đó đã có nhiều công trình nghiên cứu khoa học về giá trị của tảo đối với đời sống của con người. Ngoài thành phần chủ yếu là đạm thực vật giúp hỗ trợ hệ tiêu hóa tảo xoắn còn chứa nhiều vitamin E và các khoáng chất. Tảo xoắn không chứa đường, chất béo nên được xem là thực phẩm tối ưu giúp chống oxy hóa, tốt cho sức khoẻ con người. Chính vì vậy, trong những năm gần đây tảo xoắn được nhiều người lựa chọn sử dụng để nâng cao sức khoẻ.

Tảo xoắn hiện được trồng ở một số tỉnh thành của Việt Nam như Ninh Bình, Nghệ An, Lạng Sơn… Do đặc tính sinh trưởng của tảo xoắn, sống ở những nơi ít hoặc không có mưa, nên việc nuôi trồng tảo Spirulina ở Việt Nam ban đầu rất khó khăn. Việt Nam là quốc gia nhiệt đới gió mùa, lượng mưa lớn nên không thích hợp nuôi trồng tảo xoắn ngoài trời. Vì vậy các nhà khoa học của Việt Nam đã dành nhiều năm nghiên cứu mô hình nuôi trồng tảo xoắn tại Việt Nam. Và phương pháp tối ưu nhất hiện nay nuôi trồng thành công tảo xoắn đó là nuôi tảo trông môi trường nhà kính kín.

Trước những lợi ích và giá trị kinh tế từ tảo xoắn mang lại, một số HTX trên địa bàn xã Bình Trị, huyện Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi đã sử dụng công nghệ cao nuôi trồng tảo xoắn, góp phần mở ra hướng đi mới trong phát triển nông nghiệp chất lượng đồng thời mang lại hiệu quả kinh tế ổn định cho người trồng.

Mô hình nuôi trồng tảo xoắn ứng dụng công nghệ cao được thực hiện bởi một số HTX trên địa bàn xã Bình Trị, với sự hỗ trợ của trường Đại học Đà Nẵng, việc nuôi trồng, nhân giống, sản xuất tảo xoắn tươi, sấy khô mở ra hướng đi mới, ngoài ra cơ sở này còn hướng đến cách chế biến sâu sản phẩm từ tảo như sản phẩm bánh quy tảo xoắn, thạch tảo cũng dần được mở rộng quy mô.

Ảnh minh họa. 

Với mô hình nhà kính khép kín hiện đại. Mái che bằng màng công nghệ Isael, xung quanh quây bằng lưới, có che nắng tự động, thông gió, quạt hút gió, hệ thống sục khí, ứng dụng công nghệ 4.0 trong khâu kiểm soát nhiệt độ, độ ẩm là điều kiện thuận lợi để tảo xoắn phát triển tốt nhất, từ đó giúp cho quá trình thu sinh khối tảo xoắn đạt năng suất và chất lượng cao, tảo xoắn cũng tránh bị nhiễm bệnh từ môi trường tự nhiên bên ngoài.

Sản xuất tảo xoắn đòi hỏi quy trình đặc biệt nghiêm ngặt về vệ sinh môi trường, nhất là quá trình sản xuất giống tảo trong môi trường vô trùng, các thiết bị chai lọ nuôi cấy phải được hấp sấy tiệt trùng nghiêm ngặt. Thu hoạch tảo bằng hệ thống máy tự động, khép kín. Sau thu hoạch tảo phải được sấy khô ngay để giữ được các chất dinh dưỡng. Tuy nhiên trong quá trình nuôi trồng tảo xoắn phải rất cẩn thận, tỉ mỉ vì nếu tảo bị nhiễm khuẩn, nhiễm bẩn, nhiễm tảo lạ không những tảo không phát triển còn phải bỏ cả bể. Ngoài ra, tảo đã sấy khô cũng phải bảo quản trong tủ mát, còn nếu đưa ra môi trường tự nhiên khoảng 1 giờ tảo sẽ hỏng.

Tảo xoắn từ khi bắt đầu thả nuôi đến lúc thu hoạch khoảng 25 ngày, sau đó 20 ngày tiếp tục thu hoạch lần 2 và thu lần cuối sau đó 15 ngày. Với tổng dung tích hồ nuôi tảo hiện tại của cơ sở tại xã Bình Trị, huyện Bình Sơn là 36.000m3 nước mỗi kỳ thả nuôi của các HTX này sẽ thu về khoảng 360kg tảo khô. Sau khi sấy khô, tảo được vận chuyển đến một công ty tại Đà Nẵng để chế biến ra các thành phẩm như cốm tảo, viên nén… Với giá bán tảo xoắn khô hiện nay khoảng 3,5 triệu đồng/kg, trừ chi phí đơn vị thu lãi hàng trăm triệu đồng. 

Thông tin từ HTX nuôi trồng tảo xoắn trên địa bàn xã xã Bình Trị, huyện Bình Sơn cho biết, trong thời gian tới HTX sẽ tiếp tục mở rộng quy mô sản xuất theo phương pháp nuôi cấy hở. Với phương pháp này tuy phải phụ thuộc nhiều vào điều kiện tự nhiên nhưng dây chuyền công nghệ đơn giản, dễ thực hiện, phù hợp ở mô hình bán công nghiệp và vốn đầu tư ít. Do đó, nếu thành công thì có thể nhân rộng mô hình cho người dân cùng thực hiện. Nuôi trồng, sản xuất tảo xoắn đang là một hướng đi mới nhằm phát triển đa dạng và nâng cao giá trị các sản phẩm nông nghiệp địa phương.

Thông tin từ phòng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn huyện Bình Sơn cho biết, tảo xoắn do Hợp tác xã trên địa bàn xã Bình Trị sản xuất đã được công nhận là sản phẩm OCOP 3 sao. Năm 2017, tảo xoắn được các nhà khoa học thuộc Viện Công nghệ Sinh học, Viện Hàn lâm Khoa học công nghệ Việt Nam chuyển giao công nghệ nuôi trồng cho một đơn vị về khoa học công nghệ tảo ngay tại Nghệ An. Sau nhiều năm nỗ lực, loài tảo xoắn khó trồng đã được nuôi trồng nhân tạo thành công trên quy mô lớn tại  nhiều tỉnh thành trên cả nước Việt Nam.

Vân Anh