Lạng Sơn hoàn thiện hạ tầng phục vụ phát triển cửa khẩu thông minh

TMO - Cửa khẩu thông minh hoàn thành sẽ đưa Lạng Sơn trở thành một trong những trung tâm, đầu mối hoạt động xuất nhập khẩu thương mại, dịch vụ, du lịch và kinh tế cửa khẩu trọng điểm vùng Đông Bắc...

Ngày 17/8/2024, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 865 phê duyệt Đề án thí điểm xây dựng cửa khẩu thông minh tại đường chuyên dụng vận chuyển hàng hoá khu vực mốc 1119-1120 và đường chuyên dụng vận chuyển hàng hoá khu vực mốc 1088/2-1089 thuộc cặp cửa khẩu quốc tế Hữu Nghị (Việt Nam) - Hữu Nghị Quan (Trung Quốc).

Thời gian thực hiện gồm 2 giai đoạn: từ quý III/2024 đến hết quý II/2026 tập trung xây dựng cơ sở hạ tầng và từ quý III/2026 đến hết quý III/2029 thực hiện vận hành thí điểm. Theo đề án, cửa khẩu thông minh sẽ áp dụng trí tuệ nhân tạo (AI), xe tự hành không người lái (AGV), hệ thống quản lý kho có sử dụng camera thông minh... Mục tiêu, phấn đấu đến năm 2030, nâng cao năng lực thông quan tại đường chuyên dụng vận chuyển hàng hóa khu vực mốc 1119-1120 và đường chuyên dụng vận chuyển hàng hóa khu vực mốc 1088/2-1089 gấp 4-5 lần so với thời điểm hiện nay.  

Cửa khẩu Quốc tế Hữu Nghị (Lạng Sơn) là cửa khẩu đầu tiên của cả nước được chọn thí điểm xây dựng mô hình cửa khẩu thông minh. Triển khai giai đoạn 1 của đề án, UBND tỉnh tập trung xây dựng hạ tầng. Theo đó, vốn ngân sách đầu tư 3 dự án hạ tầng gồm: xây dựng nhà làm việc liên ngành cho các lực lượng chức năng tại đường chuyên dụng vận chuyển hàng hoá mốc 1088/2-1089, diện tích 10.000 m2, tổng mức đầu tư hơn 123 tỷ đồng;

Bên cạnh đó mở rộng đường vận chuyển hàng hoá chuyên dụng khu vực mốc 1119 - 1120, tổng mức đầu tư trên 174,7 tỷ đồng và mở rộng đường chuyên dụng vận chuyển hàng hóa khu vực mốc 1088/2-1089, tổng mức đầu tư hơn 535,9 tỷ đồng. Đây là những hợp phần hạ tầng trọng yếu, đóng vai trò nền tảng trong triển khai đề án cửa khẩu thông minh.  

Lạng Sơn hoàn thiện hạ tầng cho phát triển cửa khẩu thông minh.

Theo Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng tỉnh, đến nay, đã có 2/3 dự án thuộc đề án cửa khẩu thông minh được khởi công xây dựng và đang được tổ chức thi công theo kế hoạch. Trong đó, cuối tháng 11/2025, UBND tỉnh và Chính quyền nhân dân khu tự trị dân tộc Choang Quảng Tây, Trung Quốc đã phối hợp tổ chức khánh thành, đưa vào sử dụng đường chuyên dụng vận chuyển hàng hoá (nâng từ 4 lên 6 làn) tại dự án mở rộng đường vận chuyển hàng hoá chuyên dụng khu vực mốc 1119 - 1120.

Trong đó, tại dự án mở rộng đường vận chuyển hàng hóa chuyên dụng tại khu vực mốc 1119-1120, đối với giai đoạn mở rộng từ 4 lên 6 làn đã đấu nối, khánh thành đưa vào sử dụng từ cuối tháng 11/2025. Đối với giai đoạn mở rộng từ 6 lên 14 làn, đã hoàn thành giải phóng mặt bằng, hiện nay nhà thầu đã cơ bản thi công hoàn thiện đào nền đường (khối lượng đạt 100.000/104.013 m3, đạt 96,14%), đang triển khai đào khuôn đường, chuẩn bị thi công lớp móng cấp phối đá dăm...

Theo Sở Công Thương Lạng Sơn, việc xuất nhập khẩu theo mô hình truyền thống tại Cửa khẩu Quốc tế Hữu Nghị hiện đã tiệm cận hiệu suất thông quan tối đa (khoảng 1.350 xe/ngày), trong khi nhu cầu thực tế về thông quan hàng hoá của các doanh nghiệp xuất nhập khẩu cao hơn nhiều. Mô hình cửa khẩu thông minh được đầu tư mới cả về cơ sở hạ tầng, cơ sở dữ liệu thông tin giữa Việt Nam - Trung Quốc, do đó việc vận chuyển hàng hóa hoàn toàn không tiếp xúc, không gián đoạn, liên tục 24/24 giờ.

Tỉnh Lạng Sơn đang tập trung vào đầu tư cơ sở hạ tầng để kết nối với cửa khẩu thông minh thông qua việc triển khai các tuyến đường giao thông. Đặc biệt là các tuyến cao tốc, triển khai các khu trung chuyển hàng hóa, các dự án bến bãi nhằm tăng năng lực thông quan, giúp cho hàng hóa của Việt Nam giảm được các chi phí về logistics. Từ đó hàng hóa giao thương giữa Việt Nam - Trung Quốc cũng như hàng hóa của nước thứ 3 được thông quan qua các cửa khẩu của tỉnh Lạng Sơn một cách thuận lợi, nhanh chóng, giảm được chi phí, thời gian, góp phần nâng cao sức cạnh tranh của hàng hóa Việt Nam. 

Cửa khẩu thông minh không chỉ là dự án hạ tầng của địa phương, mà còn là bước cụ thể hóa Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị, thể hiện sự tiên phong của Lạng Sơn trong chuyển đổi số và biểu tượng của đổi mới, sáng tạo.../.

Trung Đức