[Dự thảo Luật Đất đai sửa đổi]: Thể chế hóa quan điểm của Nghị quyết 18 về điều tra cơ bản đất đai

TMO - Nghị quyết 18-NQ-TW của Trung ương nêu rõ: “Đất đai phải được điều tra, đánh giá, thống kê, kiểm kê, lượng hóa, hạch toán đầy đủ trong nền kinh tế”.

Đất đai là tài nguyên đặc biệt, bộ phận quan trọng nhất của lãnh thổ quốc gia gắn liền với lịch sử dựng nước và giữ nước của cả dân tộc; là không gian sinh tồn, sinh sống của các cộng đồng dân cư gắn liền với từng gia đình, mọi người dân là nguồn lực to lớn để phát triển đất nước, tư liệu sản xuất đặc biệt tham gia vào tất cả các lĩnh vực hoạt động phát triển kinh tế, đời sống xã hội. Do đó, Đảng và Nhà nước rất quan tâm đến công tác quản lý, sử dụng đất đai như trong Nghị quyết Đại hội lần thứ XIII của Đảng đã đề ra nhiệm vụ “quản lý chặt chẽ, sử dụng hợp lý, hiệu quả đất đai, tài nguyên”, trong đó có công tác điều tra cơ bản về đất đai cũng được nêu trong Văn kiện Đại hội Đảng lần thứ XIII “Hoàn chỉnh công tác điều tra cơ bản, đánh giá, xây dựng cơ sở dữ liệu về tài nguyên đất”.

Ngoài ra, Nghị quyết 18-NQ/TW ngày 16/6/2022 của Trung ương về “tiếp tục đổi mới, hoàn thiện thể chế, chính sách, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý và sử dụng đất, tạo động lực đưa nước ta trở thành nước phát triển có thu nhập cao”, trong đó chỉ rõ quan điểm “Đất đai phải được điều tra, đánh giá, thống kê, kiểm kê, lượng hóa, hạch toán đầy đủ trong nền kinh tế”, đồng thời đã đề ra nhiệm vụ, giải pháp trong thời gian tới cần “Tập trung nguồn lực đầu tư cho công tác điều tra, đánh giá tài nguyên đất; thống kê, kiểm kê đất đai; giám sát sử dụng đất; bảo vệ, cải tạo và phục hồi chất lượng đất nhằm quản lý chặt chẽ về số lượng, chất lượng đất phục vụ cho lập quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất, làm cơ sở sử dụng đất bền vững”.

(Ảnh minh họa) 

Thể chế hóa quan điểm của Nghị quyết 18-NQ/TW về tập trung nguồn lực đầu tư cho công tác điều tra, đánh giá tài nguyên đất; thống kê, kiểm kê đất đai; giám sát sử dụng đất; bảo vệ, cải tạo và phục hồi chất lượng đất nhằm quản lý chặt chẽ về số lượng, chất lượng đất phục vụ cho lập quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất, làm cơ sở sử dụng đất bền vững. Dự thảo Luật Đất đai sửa đổi quy định cụ thể hoạt động điều tra, đánh giá đất đai; bảo vệ cải tạo, phục hồi đất đai; tổ chức thực hiện điều tra đánh giá đất đai và bảo vệ, cải tạo, phục hồi đất đai; thống kê, kiểm kê đất đai, lập bản đồ hiện trạng sử dụng đất.

Theo đó, về điều tra, đánh giá đất đai: Để khắc phục các tồn tại, hạn chế nêu trên, đẩy mạnh công tác điều tra, đánh giá đất đai nhằm ngăn chặn kịp thời tình trạng suy thoái, ô nhiễm đất, nâng cao chất lượng, hiệu quả sử dụng đất dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) đã bổ sung quy định về nguyên tắc điều tra, đánh giá và bảo vệ, cải tạo, phục hồi đất đai; quy định cụ thể hơn và tách bạch riêng về các nội dung điều tra, đánh giá đất đai như: Nội dung điều tra, đánh giá chất lượng đất, tiềm năng đất đai; nội dung điều tra, đánh giá thoái hóa đất và nội dung điều tra, đánh giá ô nhiễm đất. Đồng thời, quy định cụ thể về bảo vệ cải tạo, phục hồi đất đai, quy định rõ hơn về tổ chức thực hiện điều tra đánh giá đất đai, trong đó nâng cao trách nhiệm của Ủy ban nhân dân cấp tỉnh và người sử dụng đất.

Về thống kê, kiểm kê đất đai: Dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) quy định cụ thể về nguyên tắc thực hiện thống kê, kiểm kê đất đai và quy định rõ hơn về phạm vi, đối tượng thống kê, kiểm kê đất đai và lập bản đồ hiện trạng sử dụng đất, trong đó quy định: Việc thống kê, kiểm kê đất đai được thực hiện đối với các loại đất (theo phân loại đất trong dự thảo Luật Đất đai); Thống kê, kiểm kê đất đai theo đối tượng quản lý, sử dụng đất; Thống kê, kiểm kê đất đai theo một số chỉ tiêu khác để phục vụ cho công tác quản lý nhà nước về đất đai. Đồng thời, quy định việc kiểm kê đất đai chuyên đề về một hoặc một số chỉ tiêu loại đất, loại đối tượng sử dụng đất, đối tượng được giao quản lý đất theo yêu cầu của quản lý nhà nước về đất đai trong từng thời kỳ.

Như vậy, việc quy định thống kế, kiểm kê đất đai cụ thể theo từng loại đất, theo theo đối tượng sử dụng đất, đối tượng quản lý đất sẽ đảm bảo lượng hóa cụ thể được số lượng diện tích các loại đất theo phân loại đất, số lượng diện tích các loại đất do người sử dụng đất đang quản lý, sử dụng; số lượng diện tích các loại đất do tổ chức được giao quản lý đang quản lý. Việc lượng hóa cụ thể về diện tích đất đai nhằm phục vụ cho các cấp, các ngành hoạch định, định hướng phát triển kinh tế - xã hội, phục vụ cho việc lập quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất của cả nước, của các địa phương và phục vụ cho các ngành kinh tế khác…/.

PHAN HUÝNH