Cà Mau nhân rộng mô hình nuôi tôm thẻ chân trắng siêu thâm canh tuần hoàn

TMO - Việc đẩy mạnh nuôi tôm thẻ chân trắng siêu thâm canh theo mô hình RAS-IMTA trên địa bàn tỉnh Cà Mau đang từng bước chuyển đổi mô hình nuôi tôm thay nước phổ biến hiện nay sang hình thức nuôi ứng dụng công nghệ tuần hoàn, tiên tiến, giảm phát thải, thích ứng với biến đổi khí hậu.  

Nhiều năm qua, Cà Mau luôn dẫn đầu cả nước về diện tích, sản lượng và kim ngạch xuất khẩu tôm. Nhiều loại hình nuôi: quảng canh cải tiến (tôm - rừng, tôm - lúa, kết hợp đa loài), thâm canh đưa sản lượng tôm đạt hơn 500 nghìn tấn mỗi năm, giá trị xuất khẩu thuỷ sản vượt mốc 2 tỷ USD.

Mặc dù ngành tôm Cà Mau đạt được nhiều con số ấn tượng nhưng chưa xứng tầm với tiềm năng, lợi thế, cũng như đối mặt thách thức về vấn đề bảo vệ môi trường. Trong bối cảnh đó, kết quả thực tế sản xuất khoảng 100 ha trong giai đoạn 1 của mô hình nuôi tôm thẻ chân trắng tuần hoàn ít thay nước, an toàn sinh học (RAS-IMTA) đã chứng minh được ưu thế vượt trội, mở hướng mới trong phát triển ngành tôm.

Mô hình RAS-IMTA ứng dụng hệ thống tuần hoàn nước khép kín (RAS) kết hợp đa canh tích hợp (IMTA), trong đó chất thải từ tôm được xử lý, tái sử dụng cho các đối tượng nuôi khác như rong, cá, nhuyễn thể... giúp giảm ô nhiễm môi trường, tiết kiệm nước, ổn định chất lượng ao nuôi và phòng ngừa dịch bệnh hiệu quả. So với phương pháp truyền thống, mô hình RAS-IMTA giảm 80-90% lượng nước thay, tăng năng suất 1,5-2 lần, đạt 22-25 tấn/ha/vụ, đồng thời giảm rủi ro dịch bệnh và hướng tới sản xuất xanh, bền vững, đáp ứng tiêu chuẩn xuất khẩu và góp phần xây dựng nông thôn mới nâng cao.

Cà Mau nhân rộng sản xuất tôm theo mô hình (RAS-IMTA).  

Trước đó, thực hiện kế hoạch của UBND tỉnh về nhân rộng mô hình nuôi tôm thẻ chân trắng siêu thâm canh tuần hoàn ít thay nước, an toàn sinh học (RAS-IMTA) quy mô 1.500 ha, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã chủ động triển khai Kế hoạch thông qua việc ban hành các văn bản chỉ đạo, phối hợp với Sở Khoa học và Công nghệ, UBND các xã, phường và các đơn vị liên quan tổ chức thực hiện.

Công tác tuyên truyền, tập huấn được chú trọng, gồm 06 lớp tập huấn, hội thảo chuyển giao kỹ thuật nuôi tôm siêu thâm canh RAS cho 300 lượt cán bộ kỹ thuật và người nuôi; 02 lớp tập huấn về nuôi tôm bền vững, an toàn thực phẩm với 60 người tham dự; và 01 lớp tập huấn về tổ chức sản xuất, liên kết và xây dựng thương hiệu với 25 người tham dự.

Việc đăng ký tham gia mô hình được triển khai tại 29 xã, phường, với 336 hộ đăng ký trên diện tích 940,9 ha; trong đó 09 xã, phường đăng ký vượt chỉ tiêu và 08 xã, phường đạt chỉ tiêu tỉnh giao. Công tác rà soát, khảo sát thực tế được thực hiện tại 08 xã, phường, có 30 hộ với 101,4 ha đăng ký thiết kế mô hình RAS-IMTA và 505 ha được khảo sát thực địa phục vụ triển khai mô hình.

Bên cạnh đó, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã hỗ trợ chứng nhận ASC cho Hợp tác xã Dịch vụ nuôi trồng thủy sản 30/4 tại xã Vĩnh Hậu với diện tích 40 ha; đồng thời phối hợp với doanh nghiệp khảo sát, thực hiện liên kết tiêu thụ sản phẩm tôm cho các hợp tác xã và hộ nuôi tham gia mô hình. 

Là một trong những hộ tiên phong thực hiện mô hình RAS-IMTA với 8 ha, ông Ngô Văn Lai, ấp Cái Nước, xã Phú Tân, cho biết: Thông qua việc lọc nước bằng cách nuôi cá phi và rong đã giảm đáng kể chi phí hoá chất, nhân công xử lý so với các hình thức nuôi trước đó. Ðặc biệt, tôm nuôi ít bệnh, mau lớn và năng suất tăng, mang về lợi nhuận cao hơn từ 15%-20% so với trước.

Cũng theo đánh giá của Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh: Sau thời gian tiến hành nuôi thử nghiệm, thực nghiệm, mô hình RAS-IMTA cho thấy nhiều kết quả vượt trội, không chỉ tăng năng suất, giảm chi phí và rủi ro môi trường mà còn nâng cao chất lượng tôm thương phẩm, tăng giá trị xuất khẩu, đặc biệt là hướng tới xây dựng thương hiệu “Tôm Cà Mau - xanh, sạch, bền vững” trong tương lai”.

Cà Mau xây dựng kế hoạch phát triển mô hình đạt diện tích 1.500 ha theo hướng công nghệ cao, sản xuất quy mô lớn, bền vững và thân thiện với môi trường, từ đó tạo đột phá cả năng suất, chất lượng, hiệu quả kinh tế, bảo vệ môi trường và thích ứng với biến đổi khí hậu, góp phần tăng trưởng GRDP  khu vực I (ngư - nông - lâm) của tỉnh. Mô hình RAS-IMTA không chỉ góp phần tăng trưởng kinh tế mà còn chuyển đổi mô hình sản xuất theo hướng tăng trưởng xanh, kinh tế tuần hoàn, nâng cao chuỗi giá trị của ngành tôm của tỉnh.

Mô hình RAS-IMTA đang nhận được sự chung tay thực hiện của các cấp chính quyền, các nhà khoa học, doanh nghiệp, ngân hàng và người dân. Ðây là nền tảng để Cà Mau tiến tới mục tiêu xây dựng thành công vùng nuôi tôm tuần hoàn, an toàn sinh học quy mô lớn đầu tiên của cả nước, góp phần hiện thực hoá khát vọng đưa Cà Mau trở thành "thủ phủ" ngành tôm.../.

Thu Hà