Bộ Khoa học và Công nghệ đề xuất nguyên tắc xử lý chất thải phóng xạ

TMO - Bộ Khoa học và Công nghệ đề xuất nguyên tắc quản lý chất thải phóng xạ, nguồn phóng xạ đã qua sử dụng và nhiên liệu hạt nhân đã qua sử dụng.

Bộ Khoa học và Công nghệ đang dự thảo Luật Năng lượng nguyên tử (sửa đổi). Tại Điều 45 dự thảo Luật quy định: Quản lý chất thải phóng xạ, nguồn phóng xạ đã qua sử dụng là một hoặc nhiều hoặc chuỗi hoạt động thu gom, tiền xử lý, xử lý, điều kiện hóa, lưu giữ và chôn cất chất thải phóng xạ, nguồn phóng xạ đã qua sử dụng. Quản lý nhiên liệu hạt nhân đã qua sử dụng là chuỗi hoạt động xử lý, lưu giữ hoặc chôn cất nhiên liệu hạt nhân đã qua sử dụng.

Hoạt động quản lý chất thải phóng xạ, nguồn phóng xạ đã qua sử dụng và nhiên liệu hạt nhân đã qua sử dụng phải tuân thủ các nguyên tắc sau: Bảo vệ con người và môi trường khỏi các nguy hại phóng xạ, các nguy hại khác và không tạo gánh nặng cho thế hệ tương lai. Giảm thiểu phát sinh chất thải phóng xạ ở mức thấp nhất có thể Tính đến các nguy hại về sinh học, hóa học và các nguy hại khác có thể đi kèm với việc quản lý chất thải phóng xạ, nguồn phóng xạ đã qua sử dụng và nhiên liệu hạt nhân đã qua sử dụng.

Có biện pháp kiểm soát tới hạn và tản nhiệt dư sinh ra trong quá trình quản lý chất thải phóng xạ và nhiên liệu hạt nhân đã qua sử dụng; Thực hiện các biện pháp bảo vệ đối với việc quản lý chất thải phóng xạ, nguồn phóng xạ đã qua sử dụng và nhiên liệu hạt nhân đã qua sử dụng theo quy chuẩn kỹ thuật quốc gia, tiêu chuẩn và hướng dẫn được quốc tế, IAEA công nhận. Bảo đảm nguồn lực tài chính về quản lý chất thải phóng xạ, nguồn phóng xạ đã qua sử dụng và nhiên liệu hạt nhân đã qua sử dụng.

(Ảnh minh họa). 

Ngoài ra, dự thảo Luật cũng đề xuất trách nhiệm của tổ chức, cá nhân phát sinh chất thải phóng xạ, nguồn phóng xạ đã qua sử dụng hoặc nhiên liệu đã qua sử dụng: Khai báo với cơ quan an toàn bức xạ và hạt nhân về chất thải phóng xạ, nguồn phóng xạ đã qua sử dụng hoặc nhiên liệu hạt nhân đã qua sử dụng phát sinh trong quá trình tiến hành công việc bức xạ. Có phương án quản lý, phân loại và xử lý chất thải phóng xạ, nguồn phóng xạ đã qua sử dụng; xử lý, lưu giữ nhiên liệu hạt nhân đã qua sử dụng trong điều kiện bảo đảm an toàn, an ninh.

Bảo đảm chi phí cho việc quản lý chất thải phóng xạ, nguồn phóng xạ đã qua sử dụng hoặc nhiên liệu hạt nhân đã qua sử dụng. Trường hợp chuyển giao chất thải phóng xạ, nguồn phóng xạ đã qua sử dụng hoặc nhiên liệu hạt nhân đã qua sử dụng, tổ chức, cá nhân phải tuân thủ các quy định về chuyển giao chất thải phóng xạ, nguồn phóng xạ đã qua sử dụng hoặc nhiên liệu hạt nhân đã qua sử dụng. Chính phủ quy định chi tiết về chuyển giao chất thải phóng xạ, nguồn phóng xạ đã qua sử dụng hoặc nhiên liệu hạt nhân đã qua sử dụng.

Bộ Khoa học và Công nghệ cho biết, so với Luật Năng lượng nguyên tử 2008, dự thảo bổ sung nguyên tắc mang tính đặc thù kỹ thuật về quản lý chất thải phóng xạ và nguồn lực tài chính cho hoạt động này. Những nguyên tắc này giúp bảo đảm an toàn và an ninh trong toàn bộ vòng đời hoạt động của cơ sở hạt nhân. Cùng với đó, dự luật cũng làm rõ hơn trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân phát sinh, quản lý chất thải phóng xạ. Trong đó có khai báo, đề nghị cấp phép, bảo đảm an toàn, an ninh và nghĩa vụ tài chính; chuyển giao chất thải phóng xạ.

Dự thảo Luật Năng lượng nguyên tử sửa đổi gồm 12 chương, 73 điều (giảm 19 điều tương ứng với hơn 20% số điều so với Luật năm 2008). Dự luật kế thừa, phát triển những quy định hợp lý, có tính nguyên tắc của Luật Năng lượng nguyên tử năm 2008, tập trung bốn chính sách:

Chính sách 1: Thúc đẩy sự phát triển và xã hội hóa ứng dụng năng lượng nguyên tử. Chính sách 2: Bảo đảm an toàn bức xạ, an toàn, an ninh hạt nhân và phân cấp trong công tác quản lý nhà nước. Chính sách 3: Tạo thuận lợi cho hoạt động thanh sát hạt nhân. Chính sách 4: Tăng cường quản lý chất thải phóng xạ, nguồn phóng xạ đã qua sử dụng và nhiên liệu hạt nhân đã qua sử dụng; chủ động và sẵn sàng ứng phó sự cố bức xạ và hạt nhân; bảo đảm thực hiện trách nhiệm dân sự đối với thiệt hại hạt nhân.../.

Lê Tùng