Đảm bảo lộ trình hạn chế khai thác nguồn nước ngầm

TMO - Thành phố Hồ Chí Minh đang triển khai nhiều giải pháp để thực hiện lộ trình giảm khai thác nước dưới đất đến cuối năm 2023 với tổng lưu lượng khai thác còn 150.000 m3/ngày; đến cuối năm 2025 còn 100.000 m3/ngày.

Theo các chuyên gia, từ năm 2000 đến nay lượng khai thác nước ngầm trên địa bàn thành phố ngày càng tăng, hiện tại đã lên đến hơn 700.000 m3/ngày. Việc khai thác quá mức khiến nước ngầm tại một số khu vực trên địa bàn thành phố đang suy giảm, đặc biệt các quận huyện ngoại thành… dẫn đến việc sụt lún mặt đất xảy ra ngày càng nhiều nơi.

Thông tin từ Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TP.HCM (HCDC) cho biết, năm 2021, HCDC đã lấy 160 mẫu nước giếng khoan, về hóa lý chỉ đạt 3 mẫu, về vi sinh đạt 85%. Quận 12, Bình Tân, Tân Bình, Bình Chánh, Hóc Môn có tỷ lệ mẫu nước không đạt cao. Hiện nay, Bộ Y tế đã có quy chuẩn đánh giá chất lượng nước sinh hoạt mới, với 99 chỉ tiêu. Vì vậy, nếu đánh giá chất lượng nước giếng khoan theo quy chuẩn này thì 100% mẫu sẽ không đạt, người dân sử dụng để uống trực tiếp sẽ ảnh hưởng đến sức khỏe.

Hoạt động khai thác ngầm tại thành phố tại nhiều quận huyện vẫn còn phục vụ cho sinh hoạt và tưới tiêu 

Theo Sở Tài nguyên và Môi trường TP.HCM, lộ trình giảm khai thác nước dưới đất đã được UBND TP.HCM phê duyệt với mục tiêu: Đến cuối năm 2023, tổng lưu lượng khai thác trên địa bàn TP.HCM còn 150.000 m3/ngày; đến cuối năm 2025, tổng lưu lượng khai thác trên địa bàn thành phố còn 100.000 m3/ngày.

Trong năm 2021, TP.HCM đã giảm khai thác nước dưới đất 16.650 m3/ngày. Trong đó, lượng khai thác nước dưới đất hộ gia đình giảm 8.000 m3/ngày; trong khu chế xuất - khu công nghiệp giảm 1.650 m3/ngày; bên ngoài khu chế xuất - khu công nghiệp giảm 3.000 m3/ngày; lượng khai thác nước dưới đất của Sawaco giảm 4.000 m3/ngày.

Hiện có hai nhóm đối tượng sử dụng nước dưới đất là các tổ chức, doanh nghiệp và người dân. Trong đó, đối với doanh nghiệp nếu muốn sử dụng nước ngầm phải xin phép. Sở TN&MT yêu cầu các doanh nghiệp này phải có cam kết kế hoạch giảm hàng năm. Qua rà soát, kiểm tra, Sở TN&MT cấp phép lưu lượng khai thác giảm dần, thời hạn cấp phép tối đa 2 năm, có đơn vị 1 năm, sau thời hạn đó sẽ xem xét mới cấp lại.

Đối với người dân, hàng năm Sở TN&MT đều phối hợp với quận, huyện, phường, xã rà soát danh sách hộ dân sử dụng nước sạch sinh hoạt và nhận thấy số lượng hộ dân khai thác nước ngầm để sinh hoạt giảm dần theo từng năm. Tuy nhiên, ở những khu vực có nhu cầu tưới tiêu nhiều như Hóc Môn, Củ Chi, Bình Chánh... thì việc hạn chế khai thác nước ngầm còn gặp nhiều khó khăn. Đến nay, Sở TN&MT đã lập kế hoạch hỗ trợ kinh phí lắp trám các giếng khoan cho người dân, trình UBND thành phố xem xét, phê duyệt.

Việc đảm bảo được nguồn nước sạch cho người dân sẽ nhanh chóng thực hiện thành công lộ trình hạn chế khai thác nước ngầm 

Để đảm bảo việc giảm khai thác nước dưới đất theo đúng lộ trình mà UBND TP.HCM đã phê duyệt, trong thời gian tới, các cơ quan chức năng và địa phương cần tăng cường công tác tuyên truyền, vận động người dân, tổ chức thực hiện việc hạn chế khai thác, sử dụng nước dưới đất, trám lấp giếng theo quy định nhằm bảo vệ nguồn nước dưới đất, hạn chế các nguy cơ do khai thác nước dưới đất gây ra.

Bên cạnh đó, cần tuyên truyền, phổ biến các quy định pháp luật về khai thác, sử dụng tài nguyên nước đến người dân, doanh nghiệp; quy định về thuế tài nguyên nước, phí cấp quyền khai thác cho các mục đích sử dụng nước; quy định xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực tài nguyên nước. 

Lan Như